Bennikklep met nieuwe straalbuis maakt db Kraaijenberg vijftien procent zuiniger

De vier jaar geleden met twee brandstofbesparende Bennikkleppen uitgeruste dubbelschroefas duwboot Kraaijenberg van bouwstoffenleverancier Smals uit Roermond, heeft bij Scheepswerf Gelria in Nijmegen twee nieuwe straalbuizen met schroeven gekregen. De door Wärtsilä geleverde buizen verhogen de efficiëntie van de voortstuwing verder.

Vanaf deze kant is de nieuwe straalbuis in de aan de achterkant wijd geopende tunnel goed te zien. (Foto Klaas Bennik)

1/1

Gerelateerd nieuws

Binnenvaart moet technisch vernieuwen

14.000 teu containerschip op LNG

Versluis sr. verbouwt loodsboot en doopt haar Nelson Mandela

Europort in mei naar Roemenië en China

Meer over

Techniek

Volgens Ronnie van Valkenburg van Smals leveren de buizen een brandstofbesparing op van vijf tot acht procent. ‘De Bennikkleppen besparen jaarlijks acht tot tien procent brandstof. Bij elkaar kom je dan op veertien tot vijftien procent in vergelijking met vier jaar geleden. Omdat onze bemanningen ook anders zijn gaan varen is het wel moeilijk om precies te zeggen of die besparing volledig aan de technische aanpassingen is te danken.'

De Bennikkleppen maken het waterslot dat bij duwboten de bovenkant van het uiteinde van de tunnel afknijpt overbodig. Dat vermindert de weerstand in de tunnel met twaalf procent. Het afknijpen van de bovenkant voorkomt bij andere duwboten dat de schroeven lucht aanzuigen wanneer achteruit wordt geslagen. Op de Kraaijenberg is dat niet nodig. Daar zakken de Bennikkleppen omlaag als achteruit wordt geslagen. Zij sluiten dan de bovenkant van de buizen af. Het Duisburgse Entwicklungszentrum für Schiffstechnik und Transportsysteme (DST, voorheen VBD)  berekende dat dit bij duwboten een brandstofbesparing van acht tot tien procent kan opleveren.

Dag en nacht
De nieuwe straalbuizen vervangen twee oude straalbuizen, die van het type Wageningen 19 waren. De nieuwe buizen zijn aan de bovenkant beter in het vlak geïntegreerd en er zitten aan de onderkant geen bredere steunplaten meer onder. De efficiëntie van de schroeven zelf is ook verhoogd. De vierbladsschroeven zijn vervangen door vijfbladsschroef.

De Kraaijenberg vaart 24 uur per dag en verbruikt jaarlijks 1,8 miljoen liter brandstof. ‘Dan betalen dergelijke besparingen zich uit. Het verlaagt bovendien de CO2-uitstoot en dat is goed voor het milieu', stelt Van Valkenburg. Het hogere rendement maakte het mogelijk om na de plaatsing van de nieuwe straalbuizen het maximale toerental van de ABC-motoren terug te stellen van 900 naar 870.

De Bennikkleppen werkten de afgelopen jaren naar behoren en staan vrijwel altijd open. ‘We sluiten ze alleen wanneer we achteruit moeten varen en tijdens het manoeuvreren in de havens. Vooruit staan de kleppen open', zegt Van Valkenburg. ‘Dan zuigen de buizen zich vanzelf vol.'

Rustiger
Studenten van de Hogeschool Zeeland willen komend jaar onderzoeken of de Bennikklep er ook voor zorgt dat duwboten rustiger varen. Idee is dat de openstaande achterkanten van de tunnels minder trillingen veroorzaken dan afgeknepen uiteinden. ‘Dan moeten de kleppen wel vertikaal omhoog en omlaag  bewegen, zoals op de Kraaijenberg het geval is. Als je scharnierende kleppen neemt, die vanzelf naar achteren openen wanneer je vooruit vaart en vanzelf sluiten wanneer je achteruit slaat, kunnen de kleppen gaan trillen', zegt Van Valkenburg.

De kleppen op de Kraaijenberg bewegen hydraulisch op en neer en zitten met de zijkanten in een strakke rail die is bekleed met een sterke kunststof glijlaag.

De Bennikklep is volgens bedenker Klaas Bennik ook geschikt voor koppelverbanden en andere schepen met open tunnels. ‘Die hoeven dan leeg geen of minder ballast te zetten om de achterkant van de tunnels en de schroeven zelf  helemaal onder water te brengen', stelt de voormalige duwbootschipper. ‘De kleppen maken het ook mogelijk grotere schroeven te gebruiken.'

Volgens Bennik is het altijd goed om met een gesloten klep te starten als het einde van een tunnel boven water steekt. De tunnel vult zich dan in één keer helemaal goed met water. Meteen daarna kan de klep omhoog.'

VROM bekijkt momenteel of het plaatsen van Bennikkleppen voor subsidie in aanmerking moet komen. (HH)