Schuttevaer.nl

Maritiem nieuws: zoet, zout & zakelijk

Passeermanoeuvre opmaat tot kentering Waldhof

Keulen [update]

De afvarige zwavelzuurtanker Waldhof (110 x 10,50 meter, 2426 ton) en het opvarige containerschip Acropolis (135 x 15 meter, 4225 ton) passeerden elkaar zonder problemen op de Rijn bij Betteck. De koers die de Waldhof daardoor aanhield, leidde één minuut later echter wel tot de kentering. Als de Waldhof de bocht bij Betteck anders had kunnen nemen was het schip daar niet gekapseisd.

1 / 1
Passeermanoeuvre opmaat tot kentering Waldhof

Passeermanoeuvre opmaat tot kentering Waldhof

  • Gaten in romp niet volledig onderzocht

Door Hans Heynen
Dat stelde directeur Michael Putzschke van de Wasser- und Schifffahrt Aussenstelle Südwest in Mainz, die het onderzoek naar de ramp met de Waldhof leidde, tijdens de 24ste Internationale Binnenschifffahrts-Gefahrgut-Tage die 15 en 16 oktober in Keulen werden gehouden. Was de Waldhof, net als de Acropolis, voorzien van AIS dan had de kentering mogelijk evenmin plaatsgevonden. ‘De Waldhof had de positie van de naderende Acropolis dan nauwkeuriger kunnen bepalen en de Acropolis die van de Waldhof. Men had dan misschien een andere keuze gemaakt dan bakboord-bakboord te passeren, of de manoeuvre anders uitgevoerd. Als de Waldhof enkele meters verder binnen de benedenstroomse rode ton (kmr 553,6) was uitgekomen, dan had het schip niet met de fatale onderstroom te maken gekregen.

Onderdruk

De passage van de Waldhof met de Acropolis bij Betteck was echter nautisch gezien uitvoerbaar en de Waldhof was tot het moment van kenteren volledig manoeuvreerbaar. Als de met zwavelzuur geladen Waldhof een grotere reststabiliteit had gehad was het evenmin fout gegaan’, aldus Putzschke.

De geringe reststabiliteit werd veroorzaakt door een verkeerde beladingswijze. De 2378 ton zwavelzuur (SG 1,83) was gelijkmatig over de zeven centertanks van het schip verdeeld, die allemaal voor iets meer dan de helft waren gevuld. ‘Dat leverde een groot vrij vloeistofmoment op. Uit berekeningen en simulaties met een binnenvaartsimulator, bleek dat dit in de bocht bij Betteck wel tot een sterke helling naar stuurboord leidde, maar dat die helling niet sterk genoeg was om het schip te laten kenteren. Uit stromingsmodellen bleek dat een onderdruk bij de stuurboordkim de helling versterkte. In combinatie met de slechte aanvangsstabiliteit was dat voldoende om de Waldhof te laten kenteren.’

Gaten in romp

De onderzoekscommissie gaat er vanuit dat de twee na het kenteren ontdekte vuistgrote gaten in de bakboordkim van de Waldhof (bij ballastank 5), er voor de kentering nog niet in zaten. Er is geen verband gevonden met de verklaring van een schipper die enige tijd voor de kentering zag dat de Waldhof ballastwater overboord pompte. Putzschke gaf desgevraagd aan dat de commissie de kwestie van de gaten niet volledig heeft kunnen onderzoeken. De huidschade was al door de reparatiewerf gerepareerd, waarbij de plaat met de gaten verdween. ‘We hebben er ons hoofd over gebroken en getuigen en experts gehoord. Die laatsten oordeelden dat de gaten niet tijdens het varen konden zijn ontstaan. Omdat de gaten later waren verdwenen konden we geen materiaalonderzoek doen.’

Naar aanleiding met het ongeval met de Waldhof  adviseerde de onderzoekscommissie eenrichtingsverkeer in te stellen bij Betteck bij hoogwater Marke II, AIS en Inland Ecdis te verplichten evenals het gebruik van stabiliteitsprogramma’s.

Rechtbank zuivert Acropolis van blaam

De rechtbank van St. Goar heeft 24 oktober de 1,5 miljoen euro schadevergoeding die Waldhof-eigenaar Lehnkering Rhein-Fracht in een civiele procedure eiste van het containerschip Acropolis ongegrond verklaard. Lehnkering Rhein-Fracht had gesteld dat de bemanning van de Acropolis (135  x 15 meter, 4225 ton) het kenteren van de Waldhof (110 x 10,50 meter, 2426 ton) in de bocht bij Betteck had veroorzaakt door onjuist handelen. Ze hadden beneden de bocht moeten wachten tot de Waldhof was gepasseerd. Nu kwamen de schepen elkaar tegen in de bocht en moest de Waldhof uitwijken.

De verzekeringsadvocaat van de Acropolis bestreed de lezing van Lehnkering en stelde dat er geen verplichting gold op afvarige schepen te wachten. ‘De schipper handelde volgens de regels. Bovendien had de Waldhof een andere koers kunnen varen. Het was niet nodig de bocht zo ruim te nemen.

De rechtbank stelde in zijn uitspraak dat het kenteren van de Waldhof niet werd veroorzaakt door de Acropolis, maar door de gebrekkige stabiliteit van de Waldhof zelf. ‘De Waldhof had in die toestand niet mogen vertrekken’, aldus rechtbankpresident Klaus Behrendt in een toelichting. ‘Elk stabiel schip met een ervaren schipper had deze bocht zonder problemen kunnen passeren, ook met tegemoetkomend verkeer.’ Mogelijk tekent Lehnkering Rhein-Fracht beroep aan tegen de uitspraak.

 

Reacties (6)
  • Ing Berry van der Looij

    “Naar aanleiding met het ongeval met de Waldhof adviseerde de onderzoekscommissie ….. bij Betteck … AIS en Inland Ecdis te verplichten …”

    AIS verplichten? het blijft een navigatie hulpmiddel, daar het gebruik van AIS GEEN ENKELE garantie geeft op de juiste positie van een schip, dit doordat de GPS fix niet gegarandeerd kan worden (slechte apparatuur/materiaal/installatie van de AIS)
    De aanbevelingen die ik gedaan heb in 2010 aan AT/SVC/IVW/RWS/CCR omtrent slechte GPS fix/valse GPS data aan te bieden aan de AIS transponder zijn ergens in de onderste lade beland, en hierdoor blijft het AIS aan boord onbetrouwbaar,
    alhoewel AIS systeem op zich wel een goed systeem is. De onkunde bij AIS installatie bedrijven en overheden blijven voort duren, een installatie certificaat (bevoegdheid) om AIS aan boord te zetten, GEVEN EVENEENS GEEN ENKELE GARANTIE dat de AIS apparatuur op een voor de techniek zijnde correctie installatie is uitgevoerd. (zodat GPS fix gegarandeerd kan worden) En dan kan pas AIS de status van “navigatie hulpmiddel” naar “navigatie middel” krijgen.

    AIS $ RF Adviser

  • rene willaert

    ik snap nog altijd niet waarom
    er schepen van 135 meter en koppelverbanden rondvaren zonder AIS .
    Gewoon wettelijk maken,zou een stuk veiliger zijn.

  • Dirk van der Meulen

    @Oege Joh. Brink: Dat klopt, maar dit artikel is er een update van, een uitgebreidere versie.
    Redactie Schuttevaer

  • Oege Joh. Brink

    De bij dit artikel vermelde reacties behoren NIET bij dit artikel ! De reacties hadden betrekking op het artikel ’Rechtbank zuivert Acropolis van alle blaam’.

  • J Van Vijven

    Een schip dat kapseist vanwege een uitwijk manoeuvre, is een gevaar voor zichzelf en haar omgeving.
    Ook al had de opvaart moeten wachten, dan mag je nog steeds aannemen dat bij deze eventuele overtreding niet iedereen niet zomaar omvalt….

  • Oege Joh. Brink

    Ik wil niet op de stoel van de rechter gaan zitten, maar vraag me toch af of hij/zij wel eens naar de filmpjes op Youtube van afvarende schepen door het gebergte heeft gekeken. Kijk ze maar eens na, de 2 groene tonnen van de Betteck worden aardig scherp aangevaren. De rechter had minstens het artikel van goed zeemanschap kunnen gebruiken, want je bent toch niet goed als je in de nacht met bijna vaarverbod en op de waarschuwingslichten wordt aangegeven dat er afvaart komt, met een schip van dergelijke afmetingen nog de Betteck omrond ! En tot slot, waarom zijn nu de regels betreffende het ontmoeten bij de Betteck wel aangescherpt ?

  • Om te reageren op dit bericht moet u ingelogd zijn. Klik hier om in te loggen. Uw reacties worden altijd ondertekend met uw volledige persoonsnaam.

    Lees ook