Laatste nieuws:

ROTTERDAM, 7 mei 2010 10:05

Walstroom voor veel schepen ongeschikt

Een groot deel van de binnenvaartvloot kan geen gebruik maken van (verplichte) walstroominstallaties vanwege herhaaldelijke stroomuitval. Om dit euvel, dat verband houdt met de aardlekbeveiling in de walstroomkast, te verhelpen moet mogelijk op meer dan de helft van de schepen het elektriciteitsnet worden vernieuwd.

Gerelateerd nieuws: Sluizen Terneuzen breken record; IJsgang: Rijkswaterstaat neemt maatregelen om vaarwegen bevaarbaar te houden; VT worstelt zich een plek in Panama; Binnenvaart moet technisch vernieuwen

Meer over: Actueel

Door Hans Heynen
Op bijna alle voor 1990 gebouwde schepen en op een aantal recenter gebouwde schepen, is de 0 (nul) doorverbonden met de aarde, zoals vele jaren gebruikelijk was. Wanneer deze schepen echter walstroom proberen te gebruiken slaat de aardlekschakelaar in de kast op de wal onmiddellijk op tilt. Een oplossing zou zijn om deze schepen walstroom te leveren zonder aardlekbeveiliging, zoals op scheepswerven gebruikelijk is.

Aardlekbeveiliging geeft grote problemen
‘Dit is in geen overleg naar voren gekomen'

Schepen die 0 en aarde hebben gescheiden, zoals moderne tankers, container- en passagiersschepen, hebben in een aantal gevallen echter ook nog problemen met de aardlekbeveiligingen, omdat deze te gevoelig staan afgesteld. Aardlekbeveiligingen staan normaal afgesteld op 30 mA. Uit veiligheidsoogpunt is dat voor huizen de beste oplossing. In binnenvaartcondities leidt dat echter tot veelvuldige uitval van walstroom, omdat op een schip, onder normale bedrijfscondities, de aardlekstroom al rond de 30 mA ligt. Robert Tieman van het CBRB heeft dit bij diverse instanties onder de aandacht gebracht. In een aansluitadvies heeft Royal Haskoning dan ook voorgesteld de aardlekbeveiligingen voor de 63 Ampère/400 Volt walaansluitingen af te stellen op 300 mA. Dat leek hen een acceptabel compromis tussen veiligheid en bedrijfszekerheid. Wanneer zich een echte aardfout voordoet zal de aardlekstroom immers bijna altijd groter zijn dan 300 mA en een kleine aardlekstroom is in een installatie bijna altijd lager dan 300 mA en leidt dan niet meer tot afschakeling.
Of dit advies overal is opgevolgd is niet helemaal duidelijk.

Dure travo
Voor schepen met een installatie waar aarde en 0 met elkaar zijn verbonden is dat echter nog geen oplossing. ‘Tot 1985/1990 zijn bijna alle installaties in de binnenvaart vierpolig uitgevoerd. Op die schepen slaat de aardlekschakelaar sowieso uit', zegt Wim Hovestadt van Teus Vlot Diesel & Marine. ‘Nu voeren we alles al jaren vijfpolig uit. Wanneer je dat op oudere schepen wilt, zul je allemaal nieuwe kabels moeten trekken.'
Het niet doorverbinden van de aarde bij de walstroom vindt Hovestadt gevaarlijk. Een elektrotechnicus van een Rotterdams installatiebedrijf, die al diverse binnenvaartschepen met walstroomproblemen heeft bezocht, beaamt dat. ‘Je kunt de aarde niet zomaar losmaken.

Het is wel mogelijk een walspanningstransformator op het schip te plaatsen.' Ook Guido Droste, van Droste Elektro uit Lobith ziet dit als een mogelijke oplossing. ‘Dan scheid je de stroomcircuits van schip en wal volledig van elkaar. Je kunt met driemaal 63 Ampère binnenkomen en met driemaal 63 Ampère uitgaan. Je hebt dan een zwevend boordnet.' Bij zo'n zware travo geeft de hoge inductiepiek bij het inschakelen echter weer problemen. ‘Je hebt kans dat de gewone zekeringen op de wal er dan weer uitvliegen. Je hebt eigenlijk nog een voorschakelweerstand nodig om die piek af te zwakken. Bij een walspanningstravo met dit vermogen gaat het volgens beide technici over een investering van duizenden euro's. ‘Er zullen niet veel binnenvaartondernemers zijn die dat willen uitgeven', aldus een van hen. Droste pleit daarom voor het laten maken van een gedegen technisch en juridisch advies over de problemen en de mogelijke oplossingen. ‘Er zijn twee of drie mensen in Nederland die een dergelijk advies kunnen uitbrengen.'

Aansluitkabel
Het Havenbedrijf Rotterdam heeft inmiddels contact opgenomen met Stedin, die de kasten heeft geplaatst. ‘We proberen zo snel mogelijk een veilige oplossing te vinden', zegt woordvoerder Jacques Poppe van het Havenbedrijf.
Business Development-manager Joost Bos van adviseur Koninklijke Haskoning heeft ook van de aardlekproblemen gehoord. Het volledig verwijderen van de aardlekschakelaar lijkt het ingenieursbureau echter geen goede optie, omdat de elektrische veiligheid van de verbinding tussen walstroom en schip dan niet kan worden gewaarborgd. Het systeem dient, volgens het eerder uitgebrachte advies, een kortsluit- en een overbelastingsbeveiliging te omvatten voor de aansluitkabel. ‘Die voorkomen bij kortsluiting en overbelasting een ontoelaatbare opwarming van de aansluitkabel. De walaansluitingen voor de binnenvaart zijn 63 Ampère gezekerd tegen overbelasting. Daarnaast moet een voorziening worden getroffen om in geval van aardsluiting (bijvoorbeeld door schade aan de kabel) afschakeling te bewerkstelligen.' Een bij de opstelling van het advies betrokken medewerkster is verbaasd over de problemen. ‘Wij hebben uitgebreid overlegd met vertegenwoordigers van de binnenvaart en toen is het probleem met de oudere schepen niet naar voren gekomen.'

Oplossing nodig
In Nederland worden walstroomaansluitingen aangelegd in de havens van de Drechtsteden, Amsterdam en Rotterdam. De provincie Zuid-Holland begint binnenkort met het aanleggen van walstroominstallaties langs provinciale vaarwegen en havenbekkens. Uiteindelijk zal er een landelijk netwerk van walaansluitingen liggen. Op plekken met walstroom in Rotterdam is het nu al verboden de generator te laten draaien. In de toekomst gaat zo'n verbod misschien landelijk gelden. Dan moet er wel een oplossing komen voor de problemen die de schepen met de aardlekbeveiligingen hebben. Voor moderne schepen, die een vijfaderig systeem hebben met een gescheiden aarde, is dat niet zo moeilijk. Een minder gevoelige afstelling van de aardlekschakelaar lijkt voldoende. Voor de wat oudere schepen, waarop aarde en 0 aan elkaar liggen is dat echter geen oplossing en dat zijn wel de schepen die niet continu varen en dus het vaakst van walstroom gebruik zullen moeten maken.

e-mailen printen

Reacties (22)

overal standaard 63 ampere 6 uur meer moet dat niet zijn 32 ampere is toch teweinig voor een doorsnee modern schip met arco enz

rene w

13-05-2010 op 12:47

gisteren in utrecht stroom genomen 63 ampere stekker erin en hola.... het werkt 24 uren liggen 100 liter gespaard.prima dank u rws en utrecht en nog gratis ook

rene w

13-05-2010 op 12:43

liggen in de passantenhaven van delft. de stroompalen leven hier een eigen leven. je kunt er geld in blijven gooien,€0,50 per kwartier.
gemeente weet dat palen (4 stuks, met elk drie aansluitpunten)niet werken, maar doet er niets aan omdat de reparateur laten komen € 1500,- kost
en om de haverklap gebeld moet worden. dus.....er gebeurt niets, behalve dan dat de stroomkosten hier schrikbarend hoog zijn. aggregaat laten draaien is niet toegestaan, maar die regel moeten we wel aan onze laars lappen.

s.haven

07-05-2010 op 23:46

@Theoooo Dat was een fijn gesprek!

Arjan

07-05-2010 op 22:06

@ Arjan jaaaaaaaaaa,ikkanernietmeervanmaken(doe ik wel er wel een beetje om denken)

T. Zeldenrust

07-05-2010 op 20:55

heb net zo'n trafo aangeschaft, dikke 3000 euro armer maar werkt wel in rotterdam

askal

07-05-2010 op 19:57

Theoooooooo, 1 euro per uur???????

Arjan

07-05-2010 op 18:20

De stroom wordt tot in een huis geleverd dus waarom niet tot op het schip ?
Wie is er verantwoordelijk als er iemand struikelt over mijn kabel ?
Stel dat hij een been breekt of..........

j. kuipers

07-05-2010 op 16:54

de eerste keer verplicht aan het infuus ging prima. kabel erin, generator uit en alles schakelde vlekkeloos over. er is, denk ik, iets gewijzigd aan de wal, want tegenwoordig sluiten we alles aan, zekering in de kast aan de wal eruit, kast activeren, generator uit en dan de walkastzekering omhoog. proberen we het op de eerst genoemde manier(met spanning op het boordnet van generator), dan knalt de zekering aan de wal er na een minuut uit. dit zou niet moeten gebeuren, want voor en achter zijn op dit moment gescheiden gevoedt. als wij er een beetje om denken kost het ongeveer 1 euro per uur(110x11,45, bwjr2001) met de huidige gasolieprijs kost het in ieder geval niet meer dan de generator.

T. Zeldenrust

07-05-2010 op 13:26

Dan heb ik hier nog een aardige voor jullie. Deze aansluitingen zijn Europees gestandaardiseerd en in die standaards ligt alles al vast:

NEN-EN 15869-2:2010 en

Schepen voor de binnenvaart – Elektrische shore-verbinding, driefasenstroom op tot 32 A, 50 Hz – Deel 2: Aanlandige eenheid, veiligheidseisen Prijs EUR 44.55 excl. BTW

NEN-EN 15869-3:2010 en

Schepen voor de binnenvaart – Elektrische shore-verbinding, driefasenstroom op tot 32 A, 50 Hz – Deel 2: Eenheden aan boord, veiligheidseisen Prijs EUR 44.55 excl. BTW

De grote grap is nu: dit komt uit de elektronische Staatscourant van dinsdag 16 maart 2010 9:00 Is het nu verplicht het zo te doen en zo ja, als dit dan wettelijk voorschrift is, waar kan ik de wet dan gratis downloaden of bestellen?

Simon J. de Waard

07-05-2010 op 13:16

Slechte informatie !!!

Jammer dat schuttevaer zich niet wat breder heeft geinformeerd.

Ook van na 1990 tot op heden hoord bij installatie de nul aan de massa te liggen. Er zijn twee opties. !

Nul ongezekerd aan de massa *in* de generator en later 4 polig gezekert in de installatie(kast) Bij een wal aansluiting is in dit geval een vierpolig relais of schakelaar nodig die de 3 fase en de nul onderbreekt.

Tweede optie is *en deze in door veel ontwerpers in moderne (adnr) schepen toegepast* , is dat de nul in de installatie(kast) ook nog eens gezekerd aan de massa ligt. Veel tweedraads systemen schakelen de 3 fase tussen de generatoren maar de nul blijft middels een zekering aan de massa verbonden. Dit laatste is het probleem waarom moderne installaties niet van walstroom gebruik kunnen maken. Deze tweepolige zekering heeft in bepaalde inwerpen tevens een stuurstroomkabel over de tweede pool lopen die een maak of breek contact naar de twee draadsbediening (en beveiliging) van het schip stuurt. Zet je de beveiliging open dan volgt er alarm en schakelt de tweedraads systeem de spanning van het net. Dat leid bij veel moderne (adnr) schepen tot storing.

Nu is even op veiligheids niveau de vraag waarom ivw /ccr bij generator stroom wel een gezekerde nul op het schip wil en als walstroom word afgenomen niet. In praktijk is het dus zo dat als een fase kabel in generator bedrijf de massa raakt er met een grote knal de nul/aarde zekering uit vliegt en daarna de tweedraads het hele systeem. Komt bij walstroom een fase kabel in contact met het schip dan is het afhankelijk van de zekering aan de wal wanneer alles uit slaat. Nu kan de scheepsinstallatie bv 32 amp zijn en aan de wal met een verloop van 64 amp zekering worden afgenomen. Gevolg is dat dat een groot deel van de scheepsinstallatie beschadigd raakt en er voor de bemanning een zeer gevaarlijk situatie ontstaat.

Anderzijds wil ccr/IVW geen totale scheepsinstallatie , denk ik , het 400 volt deel dus , achter een aardlek. Zou er een compartiment vollopen dan kan en niet meer gepomt worden of tijden brand met water blussen.

nico

07-05-2010 op 10:47

@R2D2 Doe AUB niet de aarde in de walstroomstekker loshalen, dit kan een dodelijke oplossing zijn!!!
Voor een echte oplossing neem eens contact op met
http://www.jdvelektro.nl/

Scheeps elektriciën

06-05-2010 op 22:19

In de Geulhaven zou het waarschijnlijk ook komen,Dan is iedereen s,nachts in de weer met schepen en kabels sjouwen als er 1 tussen uit moet.Plus het punt hoeveel ampere krijg je dan van de wal.(denk aan tracing gasretour en verwarmingsketel)als je op de werf dit vergeet uit te zetten smelt de kabel tot in de stroomkast weg.

albert

06-05-2010 op 21:29

De ROSR verplicht dat de generator met het vaartuig geaard is.Bij mij ( oude meuk) zijn als 230/400 v. kabels met eigen 3 / 5 aadreifg gelegd.
En toch vliegt in Rdam de aardlek eruit.
Een tip van een installatie bedrijf : In de stekker de aarde losmaken, desnoods een speciale walstroom adapter zonder aarde maken. Maar ik sta meer achter de opvatting dat Eneco/ Joulz moet zorgen dat hun installatie werkt.( dan aardlek eruit)

R2D2

06-05-2010 op 17:04

Als je de nul alleen in de generator hebt geaard is de goedkoopste oplossing vierpolige keuze
omschakelaars tussen generatoren en walstroom die schakelt de 3 fasen en de geaarde nul tegelijk uit.
Maar ja, dat heb ik ook nog niet want ook dat kost nog wel aardig wat.

06-05-2010 op 15:00

Herken het probleem,0,aarde ,aardlekschakelaar er uit enz.Zijn eens gaan kijken wat er aan te doen was.1 dag werk en 10 m kabel en alles was O.K.
Nog geen 400 euro,Misschien toch eerst eens kijken wat het is?Installatie is van de jaren 80.
Succes.

Bram Zandstra

06-05-2010 op 11:36

gezellig met z'n allen maar in andere havens gaan laden kijken of ze dat een goede oplossing vinden misschien?

peter

06-05-2010 op 11:34

hallo,

gewoon de stekker erin doen en mcht de wal spanning eruti vallen heeeft de rotterdam een probleem want die moet ervoor zorgen dat het wel werkt en zoniet komen ze hun verplichtingen niet na en mag men gewoon zijn eigen stroom draaien .

bert

06-05-2010 op 11:32

Iemand uit de politiek (niet het HbR) in R'dam had een goed idee, alle bvt aan de kabel! Alleen jammer dat er zoveel geld is uitgegeven en het nu in de praktijk niet werkt. Maar ja, niet getreurd er is weer een doelstelling (op papier althans) gehaald voor het milieu. Nu nog zorgen dat de bvt hier ook gebruikt van KAN maken voor een normaal tarief.

ex-binnenschipper

06-05-2010 op 11:02

De mensen willen graag aan het water wonen maar geen schip zin

jan

06-05-2010 op 09:35

het is altijd hetzelfde liedje .. de scheepvaart MOET MOET MOET vanalles , en als we dat doen , moeten we leven zoals de beesten , met uitval van stroom en gesleur met kabels, ok het zou goed zijn voor t milieu , maar dan wil ik wel alles wat aan boord is kunnen gebruiken zoals het moet , zonder stroomuitval , maar daar hebben de heren van achter hun bureau zeker niet aan gedacht , nee als zij thuis zijn valt de tv niet uit hoor, mocht dat gebeuren zal je ze wel anders horen piepen ...begin een keer met alle overbodige verlichting in alle bureau\'s uit te doen na 1700 uur , dan ga je meer doen voor t milieu dan die enkele schepen aan de walstroom te leggen , maar dat past waarschijnlijk niet zo goed in de media!! succes nog .

belgica

06-05-2010 op 09:22

maar zolang er nog geen oplossing is wordt je wel weer geweerd in de maashaven natuurlijk omdat je zolang niet aan de walspannig gaat mag wordt je geweerd in de maashaven

06-05-2010 op 07:55