Schuttevaer

Maritiem nieuws: zoet, zout & zakelijk

Is de brug te laag of het schip te hoog?

ROTTERDAM

Uit cijfers van verzekeraar EOC blijkt dat jaarlijks gemiddeld elke drie weken wel een schip schade oploopt door een aanvaring met een kunstwerk als een brug of een sluisdeur. En deze schadelast stijgt. EOC is nader in de cijfers gedoken om de oorzaak van deze aanvaringen te onderzoeken. De uitkomst is verrassend.

1 / 1
Menselijk handelen blijkt vaak oorzaak van ongeval.

Menselijk handelen blijkt vaak oorzaak van ongeval.

Het koppelverband Rhenus Duisburg is op woensdag 1 juli 2020 opvarend op de Nieuwe Maas. Het schip is die dag vertrokken uit de Rotterdamse Europahaven en heeft als bestemming Wallersheim. De Erasmusbrug wordt gepasseerd en in de verte doemen de rode contouren van de Willemsburg op. De doorvaarhoogte is, mede door de vloed 10 meter, zo is te lezen op de matrixborden vlakbij de brug.De Rhenus Duisburg heeft als lading lege MSC-containers. De bemanning van het schip, dat onder Duitse vlag vaart, ziet dat er weinig ruimte is, maar ruikt geen onraad. Schippers die vaker op dit deel van de Nieuwe Maas varen weten dat de Willemsbrug net iets lager is dan de Erasmusbrug en dat het tij een behoorlijk verschil kan maken.Op de zonnige woensdagmiddag kijken omstanders vanaf de wal of vanuit hun flat naar het koppelverband dat akelig dichtbij langs de onderkant van de belangrijke verkeersader vaart. Gaat dat wel goed? Mobieltjes worden gepakt om het naderend onheil te filmen en luttele tellen later klinkt er donderend geraas.Tegen zoveel kracht zijn de metalen containers niet bestand en drie containers schuiven overboord. Even ziet het ernaar uit dat deze, meedrijvend met de vloed, de historische stoomraderboot Majesteit raken. Maar na een kwartier strandden ze op de noordoever ter hoogte van de radarpost aan de Maasboulevard. De bemanning komt met de schrik vrij. De schade aan het schip valt mee, maar hoe is het met de brug? De politie zet de brug af en direct wordt er onderzoek ingesteld. Gelukkig blijkt al snel dat de oeververbinding, afgezien van krassen en butsen, geen serieuze schade heeft opgelopen.Was het onbekendheid met de Willemsbrug of juist een te groot vertrouwen op routines? Of een stuurfout als gevolg van een moment van onoplettendheid? Rhenus houdt het op een ‘verkeerde inschatting van de kapitein’.

Menselijk falen

Dergelijke aanvaringen tussen een schip en kunstwerk zijn verre van zeldzaam. Uit onderzoek van EOC komt naar voren dat gemiddeld elke drie weken een bij deze verzekeraar ondergebracht schip tegen een kunstwerk vaart.

Gemiddeld gaat het alleen al bij EOC al om 20 tot 23 aanvaringen per jaar.  Wanneer een kunstwerk een schip raakt, bijvoorbeeld door falende techniek, zijn er alom speculaties op marifoonkanaal 77 ‘effe dubbel’. ‘Zat er wel een brugwachter?’ ‘Mooi hoor die moderne techniek, maar wat heb je eraan als het niet werkt?’

Maar uit de cijfers blijkt dat de meeste schades juist andersom ontstaan. Het schip vaart tegen het kunstwerk. Net zoals bij het koppelverband van Rhenus. ‘De oorzaken daarvan vinden we heel normaal: menselijk falen of een technisch mankement aan het schip. Met menselijk falen bedoelen we onoplettendheid, onbekendheid met het vaargebied en onvoldoende reisvoorbereiding’, zegt Harco van Gijssel van EOC.

De verzekeraar ziet de laatste jaren een stijging van dergelijke schades. In veel gevallen ontstaat ook grote schade aan de stuurhut. ‘De huidige moderne aluminium stuurhut is al snel onherstelbaar beschadigd. Gezien de constructie van de hoekverbindingen, flinke raampartijen en veelal grote overspanningen is na een kleine tik de boel al total loss.  Als door de aanvaring het kunstwerk ook beschadigt, dan kunnen de kosten serieus in de papieren lopen, zo weet EOC.

(Noot van de redactie: het schip van Rhenus is niet verzekerd bij EOC, de aanvaring dient ter illustratie van de problematiek)

Zo voorkom je een aanvaring

  • Bereid de reis voor en blijf alert.
  • Ken de waterstand.
  • Ken het vaargebied.
  • Ken de hoogtes van uw schip.
  • Ken de doorvaarthoogtes op uw route.
  • Voorkom afleiding (door telefoon of televisie bijvoorbeeld).
  • Besef dat routine gevaar oplevert.
  • Bespreek de reisvoorbereiding met uw personeel.
  • Zorg dat uw personeel de gevolgen kent zoals imagoschade, tijdverlet en geen inkomsten.

(René Quist)

Reacties (2)
  • gerrit250

    Er is de laatste decennia een schaalvergroting in het transport ontstaan. Mede onder druk van opdrachtgevers (meer lading per schip vervoeren) zijn de schepen steeds groter en hoger geworden. De Willemsbrug zou toch bekend moeten zijn. Als je naar Amsterdam moet ga je niet over de Oude Maas en langs de Moerdijkbrug. Als het krap wordt moet je wachten tot laag water. Helaas is dat geduld/tijd er niet meer.. Een duidelijk voorbeeld zijn de Duitse kanalen. Doorvaarthoogten van 4,50 zijn gewoon uit de tijd. Was tot begin 90-er jaren niet zo’n probleem. Maar toen kwamen bij tankers de eisen voor dubbelwandige schepen. Die dubbele wand kostte ladingruimte. Dus, werden de schepen hoger, of zo u wilt dieper om toch maar de gewenste tonnen te kunnen laden, De containervaart moest er ook een laag bovenop kunnen leggen. Gevolg is vrije ruimte bij onderdoor varen van lage bruggen vaak een enkele decimeter. Zou je daar een risico analyse op doen dan zou je dat niet mogen doen. De Emsüberquerung voorbij Münster had afgelopen week een doorvaarthoogte van 4,05 -4,10 m.; vanwege iets hogere waterstand op het kanaal.
    Natuurlijk is het zeer ongewenst dat er schade wordt gevaren. ieder incident is er 1 teveel. Onoplettendheid en teveel routinematigheid kunnen een rol spelen. Maar zet het aantal incidenten eens af tegen het aantal keren dat het in een jaar WEL goed gaat. Hoeveel lage bruggen worden gepasseerd door alle schepen in een jaar? Niet alle bruggen zijn echt laag. Overheden zouden eens gericht aan oplossingen moeten werken. Niet alles gaat in 1 keer, maar als je niet begint veranderd er niets.

  • EdHartmann

    Schepen worden langer, breder, dieper en hoger. De marges om veilig te ontmoeten of te passeren worden kleiner. Verzekeringspremies worden ook al hoger. Kunstwerken en vaarwegen worden niet of nauwelijks aangepast dus het antwoord op de vraag of het schip te hoog of de brug te laag is lijkt me wel duidelijk. Typisch gevalletje van te hoog!

  • Om te reageren op dit bericht moet u ingelogd zijn. Klik hier om in te loggen. Indien u nog geen account heeft kunt u zich hier registreren om te kunnen reageren op Schuttevaer.nl. Uw reacties worden altijd ondertekend met uw volledige persoonsnaam.