Europarlement vraagt haast

Activering van de oud-voor-nieuwregeling is voor de Europese Commissie (EC) geen optie. Een sloopregeling zit er net zo min in. De EC wacht vooral op oplossingen uit Nederland. Dat bleek maandag uit de analyse van waarnemend directeur J.E. Pacquet van DG-TREN, die studeert op een antwoord van ‘Brussel' op de crisis in de binnenvaart.

Door Dirk van der Meulen

In de vergadering van de Transportcommissie van het Europese Parlement reageerde hij namens de EC op voorstellen van vooral Nederlandse parlementsleden haast te maken met het treffen van maatregelen. ‘Voor praten en vergaderen is het te laat als we de sector niet ten onder willen laten gaan', beklemtoonden meerdere parlementariërs.

In zijn analyse schetste Pacquet, die in november de hoorzitting met binnenvaartorganisaties voorzat, de crisis in de binnenvaart als ‘bijzonder' in vergelijking met weg- en railvervoer. Vooral vanwege de vele gezinsbedrijven die de dupe dreigen te worden van sterk gedaalde vrachten, bij hoge vaste kosten. Volgens zijn informatie zou 60% van de bedrijven, vooral in Nederland, niet meer in staat zijn aan de financiële verplichtingen te voldoen. Parlementsleden hadden gehoord dat zelfs 90% al worstelt met betalingsproblemen. ‘Het is de hoogste tijd om in te grijpen, zeker nu er ook nog eens een strenge winter overheen komt', riep een Duitse Europarlementariër.

Opmerkelijk
ChristenUnie-parlementslid Peter van Dalen beijverde zich de crisis in de binnenvaart versneld - een heel uur lang - op de agenda van de Transportcommissie te krijgen. Samen met Corien Wortmann (CDA) en Jeanine Hennis-Plasschaert (VVD) pleitte hij vooraf in de media en maandag in de commissievergadering voor een nieuwe sloopregeling om te voorkomen dat schippers failliet gaan. Met uitzondering van de Groenen (‘moeten we wel steeds grotere schepen willen?') namen alle fracties in het parlement hun pleidooi over. Opmerkelijk, vindt Van Dalen. ‘De Europese Commissie móet nu wel met iets komen.'

• ‘Europese Commissie moet meer in oplossingen denken'

• Crisisoverleg in EP-Transportcommissie in Brussel:

De EC moet volgens hem meer in oplossingen denken. ‘Er liggen al twee mogelijke maatregelen op de plank', zei Van Dalen maandag in het debat. ‘De Commissie heeft veel aandacht voor de vele problemen die er zijn, maar ze moet juist met oplossingen komen. Het water staat immers talloze schippers tot aan de lippen. Circa 90% van hen kan niet meer aan de betalingsverplichtingen voldoen. De Europese Commissie is nu te afwachtend en kijkt te veel naar de Lidstaten. Echter, zij heeft het recht van initiatief en moet op korte termijn komen met voorstellen voor een pakket crisismaatregelen voor zowel de korte- als de lange termijn.'

Concrete maatregelen
‘Voor de korte termijn kan dat een pakket zijn om oude schepen te slopen, om het inbrengen van nieuw scheepstonnage in de markt af te remmen en oudere schippers te ondersteunen om vervroegd uit te treden uit hun beroep', aldus Van Dalen. ‘Voor de langere termijn zal de Commissie bijvoorbeeld meer moeten doen aan verbetering van training van bemanningen en het promoten van het beroep bij jongeren.'

Met Van Dalen toonden meerdere leden van de EP Transportcommissie, dat hun geduld op is en dat het hoog tijd is voor concrete actie vanuit de Europese Commissie. ‘Met praten komen we er niet', aldus CDA-Europarlementariër Corien Wortmann-Kool. Volgens haar kwam Naiades, het binnenvaartprogramma van de Europese Commissie, tot nu toe onvoldoende uit de verf. ‘Van het innovatieprogramma voor de binnenvaart is nooit iets terechtgekomen. De EC-werkgroep moet echt snel met resultaten komen.' Jeannine Hennis-Plasschaert (VVD) merkt bij de Europese Commissie totaal geen besef van urgentie. ‘Stuitend', vindt ze dat. De Engelse voorzitter van de Transportcommissie, Brian Simpson, was ook fel in zijn reactie naar de EC: ‘Waarom krijgen banken en de autoindustrie wel heel veel geld, en stelt de Commissie zich zo terughoudend op als het gaat om de binnenvaart en andere vervoerssectoren? Die zijn minstens zo belangrijk voor de economie. Wat moeten we doen om de binnenvaartsector te helpen, geef ons hoop!'

Worsteling
De Europese Commissie erkende dat het een worsteling is om de crisis aan te pakken. ‘Het onderwerp staat bovenaan de agenda van commissaris Kallas', verzekerde EC-directeur Pacquet. Hij typeerde de binnenvaart als sleutelsector voor het transport in de toekomst. Een Europese werkgroep komt vermoedelijk in februari met de eerste resultaten. De Commissie wil ook een inspanning vanuit de Lidstaten zien om de crisis aan te pakken. Zij is in afwachting van een door de NMa goedgekeurd Nederlands plan om te komen tot het opleggen van binnenvaartschepen. Ook zou de Commissie graag een actiever opstelling zien van de banken om de financiële druk voor de binnenschippers te verlichten. En over Van Dalen's suggestie voor het activeren van de oud-voor-nieuwregeling zei Pacquet: ‘Hoeveel schepen denkt u uit de markt te halen met de 35 miljoen euro die het bedrijfsleven jaren geleden bij elkaar heeft gebracht? Hooguit enkele tientallen. Dat bedrag is te verwaarlozen voor het redden van de sector.'

Lees ook het commentaar: ‘Wachten, wachten, nog eens wachten'