Schuttevaer

Maritiem nieuws: zoet, zout & zakelijk

Oudere schipper vaker betrokken bij ongeluk

AMERSFOORT

Oudere schippers  zijn vaker betrokken bij een scheepsongeluk. Niet hun leeftijd is daar de oorzaak van, maar wel hun vaak handmatige manier van navigeren. Sowieso is menselijk handelen in driekwart van de gevallen oorzaak van een ongeluk.

1 / 1
Aanvaring RIJN

Aanvaring RIJN

Dat blijkt uit een rapport dat het onderzoeksbureau voor veiligheid Intergo in Amersfoort opstelde op basis van bestaande ongevalsstatistieken. Intergo zeg dat 70-80% van de ongevallen die op het water plaatsvinden toe te schrijven zijn aan menselijk handelen. Dat geldt voor alle schepen, of het nu gaat om droge lading, tankers of passagiersvaart. Ook het soort waterweg maakt niet uit.

Vaak gaat het om fouten in de communicatie, schrijven de onderzoekers: miscommunicatie, geen communicatie wanneer dat nodig is of uitluisteren op een verkeerd VHF-kanaal. Ook gebrek aan talenkennis kan een oorzaak zijn. De onderzoekers wijzen er daarbij op dat het overbruggen van de taalbarrières via ‘riverspeak’ nog geen grond aan de voeten heeft weten te krijgen.

Het onderzoek is betaald door het ministerie van Infrastructuur en Waterstaat en een aantal binnenvaartorganisaties. Er komt een vervolgonderzoek. Daarbij wordt onder andere de samenwerking tussen mens en apparatuur in de stuurhut onder de loep genomen.

Situatiebewustzijn

Wat statistisch gezien zeker van invloed is, is het tijdstip van de dag. Belangrijkste momenten waar op incidenten plaatsvinden zijn in de vroege ochtend, na de lunch, ’s avonds en rond middernacht. Deze risicovolle uren zijn niet uniek voor de binnenvaart, schrijven de onderzoekers: ‘Ze worden in verband gebracht met biologische en sociale (avonduren) factoren en zijn dus gerelateerd aan vermoeidheid en afleiding.’

Verder is de hoeveelheid apparatuur in de stuurhut de afgelopen decennia sterk gegroeid. Ze zijn bedoeld als hulpmiddel om de veiligheid te vergroten maar kunnen ook contraproductief werken, zeggen de onderzoekers: ‘Deze kunnen bijdragen aan afleiding (aandacht voor de verkeerde dingen), onvoldoende situatiebewustzijn (het volledig begrijpen van de situatie waarin men zich bevindt), of kunnen een vals gevoel van veiligheid geven.’

Hoge werkdruk

Afleiding ontstaat ook door de gewoonte van veel schippers om televisie te kijken of te internetten tijdens de vaart. In het donker komt daar nog eens bij dat kijken op het lichte beeldscherm het nachtzicht duidelijk vermindert. Oudere schippers (boven de 60 jaar) zijn oververtegenwoordigd in de ongevalsstatistieken, blijkt uit de data-analyse. De oorzaak ligt mogelijk niet bij hun leeftijd maar het feit dat oudere schippers ‘liever met de hand navigeren en vermoedelijk niet ten volle kunnen profiteren van automatisering,’ aldus het rapport. De onderzoekers wijzen verder op zaken als hoge werkdruk aan boord en de kwaliteit en kwantiteit van het personeel.

Vervolgonderzoek

Het onderzoek kwam tot stand door het bestuderen van bestaande ongevalsstatistieken uit Nederland, Duitsland en Frankrijk. De onderzoekers bekeken de oorzaken van aanvaringen tussen schepen onderling, aanvaringen met kunstwerken en grondingen. Het onderzoek gaat alleen over dit soort ongevallen. Zaken als bijvoorbeeld overboord of in het ruim vallen of andere persoonlijke ongevallen zijn niet onderzocht. Een van de aanleidingen voor het onderzoek was een Duits voorstel om regelgeving te maken voor brughoogtedetectiesystemen.

Het onderzoek werd betaald door het ministerie van Infrastructuur en Waterstaat en een aantal binnenvaartorganisaties. Er komt een vervolgonderzoek. Daarbij wordt onder andere de samenwerking tussen mens en apparatuur in de stuurhut onder de loep genomen. (Bart Oosterveld)

Lees ook:

Onderzoeksraad: veiligheid riviercruisevaart schiet tekort

OVV: veiligheid bruggen geen prioriteit 

Reacties (10)
  • beitsche

    Ik ben blij met de diverse reacties hierboven. Er is nog van alles op en aan te merken op dit onderzoek, waarbij een grote groep ervaren mensen niet goed wordt weggezet. Bovendien is de ontwikkeling nauwelijks bij te houden, en proef ik dat de nieuwe ontwikkelingen, als de norm worden gezien. Maar ik als zestig jarige moet steeds vaker reageren op een andere vaarweggebruiker of hij mij wel ziet, en wat de bedoeling is, en of hij misschien mijn knipperlicht gemist heeft, want U hebt geen knipperlicht, en of ik misschien iets meer ruimte mag, of: buurman U vaart wel heel lang recht op me af, U ziet me toch wel? Dan zijn wij handmatig aan het navigeren, maar wie gebruikt er nu niet al jaren een rivier piloot, al is dat dan natuurlijk vaak nog wel zonder een track. Dus ja ik voel me aangesproken door het artikel, en ben van mening dat er nog een hele andere wereld aan deze cijfers ten grondslag ligt

  • Hanna van Buren

    https://mcusercontent.com/9a6d55ece9db05ec49eeb87e0/files/be5d30d0-bfb4-

    Voor iedereen die geïnteresseerd is in het rapport hierbij de link.
    42cb-a61f a421c1d19f61/Studie_Menselijke_factoren_aan_de_basis_van_ongevallen_in_de_binnenvaart_Fase_1_data_en_expertanalyse.pdf

  • Hanna van Buren

    Moet vaststellen, dat ook ik (helaas) onder de groep 60+ valt, dus ook een risico schijnt te worden volgens het onderzoek, voor de overige scheepvaart. Wat het onderzoek betreft, mij is niets gevraagd. Wat me wel al jaren opvalt, hoe de meeste eigenaren met aflossers om gaan. De aflossers worden in de stuurhut gedumpt zonder enige uitleg. Dan vraag je om problemen. Door groot gebrek aan aflossers, vooral met klein water, wordt jan en alleman gebeld om mee te varen. Oud particulieren die met een kempenaar of 80 meter hebben gevaren en hun pensioen wat opleuken, worden vaak in de stuurhut van een 135 m geplaatst. Mensen die 30/40 jaar het gebergte meden in het donker, varen nu in de nacht wel door de bergen met moderne schepen. Mensen die in het verleden niet veel in de mist voeren, moeten nu opeens. Mensen die in het verleden met hun eigen schip het nooit te bont maakte met de diepgang, stappen nu aan boord van schepen met veel meer waterverplaatsing, die dan vaak nog onverantwoordelijk diep liggen. Kan mij voorstellen dat dit problemen kan geven. Ik zou graag de juiste feiten willen weten van de incidenten die zijn onderzocht zodat je beter kan oordelen over het rapport. Ik ben vorig jaar gestopt en vaar nu maandelijks, indien nodig, met het schip van mijn zoon mee. De brug is net zo uitgerust als onze “Hanna” was uitgerust. Ik doe bewust niet aflossen op andere tankers, omdat ik de mening ben toegedaan dat je minimaal een week nodig heb om een vreemd schip, goed en veilig te kunnen bevaren. Zo vind ik ook, dat ieder schip die met aflossers werkt een gebruiksaanwijzing van de lessenaar moet hebben. Helaas is zo’n document bijna nergens te vinden. Noodstuurwerken zijn niet extra in rood gemankeerd, sterker nog het pookje ziet er vaak net zo uit als een willekeurige bediening van een camera of schijnwerper. Boegschroef bediening blijkt op veel schepen niet te werken, als de 220V uitvalt. Marifoon kabels of andere zaken liggen vaak zo op de lessenaar dat met een kleine beweging, soms knoppen kunnen worden uitgedrukt. Knoppen die vaak van essentieel belang zijn om te kunnen varen. Als er een alarm afgaat lijkt het soms wel gelijk kermis in de stuurhut. Als je daar zenuwachtig van wordt, kan het gebeuren dat mensen verkeerde beslissingen nemen. Zo kan ik nog wel een poosje doorgaan van dingen die mij door de loop van de jaren zijn opgevallen. Denk dat het verstandig is, als iedereen die aflost, de verantwoordelijkheid neemt door zich zelf af te vragen. Kan ik met dit schip veilig en safe varen.

    Hens van Buren

  • ignace

    Beste mensen, er is uitsluitend naar de statistieken gekeken dus die zijn ook zodanig onderzocht. Men heeft geen enquête gehouden d.w.z. er is niemand ondervraagd aan de hand van een vragenformulier.
    Statistieken geven een exact beeld weer van de gegevens die er zijn. Als men in het onderzoek nog verduidelijkt naar nationaliteit van de schippers en tijdstip van de dag en plaats kan men nog meer gegevens filteren.
    Het ministerie I en W heeft dit onderzoek uitgevoerd in opdracht van en in samenwerking met de WSA als ik dat goed begrijp.
    Dit soort onderzoeken zijn meestal voorbodes om de regelgeving met betrekking tot apparatuur, opleiding en keuring aan te passen.
    Overigens de volledige west-europese bevolking vergrijst dus dat er meer oudere schippers varen is geen uitzondering meer. Ik heb respect voor die mannen die het nog steeds doen uit liefde voor hun vak en bedrijf.

  • g.vlies

    Ik ben een “oudere schipper” en mij is niets gevraagd en ik ken ook niemand die iets gevraagd is. Dit onderzoek zal wel weer uitgevoerd zijn door mensen of studenten die alleen water uit de kraan zien komen. Zijn ze wel eens aan boord van een schip geweest bij zo’n “oudere schipper”?Hebben ze wel eens onderzocht wat voor een brok ervaring deze mensen hebben? Deze mensen hebben de modernisering vd binnen vaart meegemaakt van stuurrad tot autopiloot, van een oude kelvinhuges tot de meest geavanceerde radar, van een koproer en krabbend anker tot de meest moderne boegschroeven. Zij hebben geen Covadem nodig om de weg te vinden, en geen routeplanner om naar hun bestemming te varen. Ik trek dit onderzoek zeer in twijfel. Ik denk dat de binnenvaart nog erg blij moet zijn met deze “oudere schippers” want als die niet meer mee doen liggen er denk ik erg veel schepen tegen de kant.

  • J.Teunisse

    Is er toevallig een collega/ Schuttevaer lezer die betrokken was bij dit onderzoek. ? Te vaak lees en hoor ik in diverse media over allerhand onderzoeken.

  • Theo Geneuglijk

    Is de nationaliteit van de brokkenpiloot ook meegenomen in de statistieken?

  • mscharisma

    Cijfer zeggen niets, wanneer je niet de juiste interpretabel er aan geeft .
    Nautisch hulp middelen, okee, maar kwa brughoogte kan je daar niet 100% op vertrouwen.
    Betonning op e E-kaart, kan je niet 100% op vertrouwen, doordat de hydrografische dienst gewoon achter loopt, met de berichtgeving naar de e-kaart maker toe. 🙁
    Dan hebben veel stuurhuizen, een gewoon pc scherm staan, die niet echt goed dimbaar zijn. Voor het aflezen van de E-kaart, in het donker heb je dan geen goed zicht naar buiten.
    Denk ook aan verlichting van stil liggende schepen.
    Denk ook aan strooilicht van af de wal.
    Denk ook aan de Led toplampen van sommige schepen, ja op ruim vaarwater is dat geen probleem, maar op smal en donker vaarwater, kom je gewoon de buurman met een led zoeklicht tegen, OO het is zijn led toplicht. Ja buurman, ze zijn goed gekeurd, Door wie, niet door mij!
    Ik denk, dat meer de omstandigheden de oorzaak zijn, dan de leeftijd.

  • Bikkel

    Mis de invloed AIS en elektronische vaarkaarten in dit onderzoek, niet altijd de juiste brughoogtes.Overig vind ik het nog steeds dat de vaarwegbeheerder de brughoogte hoort aan te geven voordat je een brug gaat passeren .Nu wil Duitsland een (dure)maatregel handhaven aan een binnenvaartschipper terwijl die juist op Duitse kanalen geen een fatsoenlijke hoogte kan geven van een brug.

  • vanwijk.voyageshipmail.nl

    Is de gemiddelde leeftijd van alle varende schippers ook in dit onderzoek meegenomen?

  • Om te reageren op dit bericht moet u ingelogd zijn. Klik hier om in te loggen. Indien u nog geen account heeft kunt u zich hier registreren om te kunnen reageren op Schuttevaer.nl. Uw reacties worden altijd ondertekend met uw volledige persoonsnaam.

    Lees ook