Schuttevaer

Zoet, Zout & Zakelijk
Schuttevaer Premium

Zuinig varen met app Groene Golf

Heerlen

Met een app kan de binnenvaart 10% brandstof besparen en daarmee de uitstoot van CO2 met zo'n 15% verminderen. Dat stellen de initiatiefnemers van de app Groene Golf, waarmee de vaarsnelheid tussen de sluizen op een traject kan worden geoptimaliseerd.

1 / 1
Een deel van het team van 16 mensen dat bezig is met de Groene Golf-app. V.l.n.r: Pascal Kwakkernaat en Jeroen Bessems van Trapps Wise, Nicky Kerfs van Novation, Kay Schröder en professor dr. Rudolf Müller van het BISS Instituut en John Janssen en Eric Klein Breteler van Trapps Wise. (Foto Erik van Huizen)

Een deel van het team van 16 mensen dat bezig is met de Groene Golf-app. V.l.n.r: Pascal Kwakkernaat en Jeroen Bessems van Trapps Wise, Nicky Kerfs van Novation, Kay Schröder en professor dr. Rudolf Müller van het BISS Instituut en John Janssen en Eric Klein Breteler van Trapps Wise. (Foto Erik van Huizen)

  • Software berekent optimale vaarsnelheid per traject

  • Flinke brandstofbesparing en minder CO2-uitstoot

  • Berekening op basis van AIS-gegevens

  • App vraagt om gedragsverandering

Door Erik van Huizen
Pascal Kwakkernaat van de Nederlandse startup Trapps Wise stond aan de wieg van de app. Zijn bedrijf ontwikkelt smart mobility-apps, zo was hij eerder onder meer betrokken bij de ontwikkeling van de Veilig varen-app. Kwakkernaat kwam op het idee van de Groene Golf toen hij op sluis Ternaaien stond en zag dat binnenvaartschippers druk mondeling met elkaar communiceerden voor het schutten. Hij vond dat dit beter moest kunnen en ging met een uitgewerkt idee naar de Brightlands Smart Services Campus in Heerlen. In een haalbaarheidsstudie bekeek Kwakkernaat vervolgens de mogelijkheid om data om te zetten naar realtime vaaradvies. Die studie had een positief resultaat, waardoor hij besloot de app verder te ontwikkelen. ‘Schippers verliezen vandaag heel wat tijd, geld en brandstof omdat ze geen rekening kunnen houden met de capaciteit van de sluis en de drukte op de vaarweg. Met de juiste informatie kunnen ze hun snelheid aanpassen.'

Slimme kant
Kwakkernaat benadrukt dat de app wordt gemaakt voor schippers. Aan het gebruik zijn geen kosten verbonden. ‘De schipper is de klant waarvoor we de app maken, hij is de spil in ons project', vertelt Kwakkernaat op de Campus in Heerlen. ‘We willen de schippers laten profiteren van de voordelen die met de app worden behaald, dat is brandstofbesparing en minder uitstoot. Daarmee besparen ze ook geld. De schipper kan daar dus al snel winst mee behalen.'

Het verdienmodel van de app zit in de logistieke keten, bij de regievoerders in de keten zoals de verladers. ‘Uiteindelijk gaat het er niet alleen om dat we met de app de tijd voorspellen wanneer de schipper bij de sluis moet zijn, maar er zijn meer voordelen. Verladers weten straks precies op welk moment het schip bij hen voor de kant komt. Ze kunnen dan beter plannen wanneer de lading uit het schip kan worden gehaald. Rijkswaterstaat zou de informatie van de app kunnen gebruiken voor het optimaliseren van de schutcapaciteit.'

Slimme snelheid
Onder de vlag van Brightlands Smart Services Campus, een plek waar wetenschappers en ondernemers samenwerken aan innovaties, is voor de app-ontwikkeling samenwerking gezocht met het BISS-instituut van de Universiteit Maastricht, Zuyd Hogeschool en de Open Universiteit. Hier wordt een algoritme ontwikkeld dat in staat is om het realtime vaaradvies te geven. De uitdaging is volgens wetenschappelijk directeur prof. dr. Rudolf Müller van het BISS-instituut om tot een optimaal advies te komen voor de individuele schipper. ‘Daarvoor moeten we onder meer weten waar de schepen varen, wat hun vaarsnelheid is, wat de stroomsnelheid is, maar bijvoorbeeld ook de breedte van de vaarweg. De bedoeling is dan dat de server van het systeem permanent een berekening maakt om de optimale vaarsnelheid aan de schipper te kunnen doorgeven, een slimme snelheid dus waardoor hij blijft besparen.'

Om te weten waar de schepen zich bevinden, wordt gebruik gemaakt van de AIS-data van de binnenvaartschepen. Het gaat hierbij om zowel historische data als realtime data. In de binnenvaart is bij het gebruik van AIS door derden nog wel eens ophef geweest over de privacy, maar Kwakkernaat zegt dit allemaal voldoende te hebben dichtgetimmerd. ‘De schippers die mee gaan doen met ons project, krijgen straks allemaal een profielpagina waar ze op kunnen inloggen. Ze kunnen daar het gebruik van data aan en uit zetten. Als ze bijvoorbeeld ergens voor de wal liggen, kunnen ze voor ons het AIS-signaal uitzetten. Verder worden de data die we gebruiken geanonimiseerd. De privacy van de schipper is dus gewaarborgd.'

Najaar 2018
Inmiddels wordt in een laboratoriumomgeving bekeken hoe het systeem werkt. In een simulator zijn de algoritmes ingebracht en wordt het systeem getuned, zodat het straks in de praktijk zo goed mogelijk werkt. Want Kwakkernaat wil in het najaar de eerste testen op het water gaan doen. Dat gebeurt in samenwerking met KPN Nederland in Limburg, waarschijnlijk op het traject van Maasbracht via Born naar Venlo. Daarna is Vlaanderen aan de beurt, waarbij wordt gedacht aan de vaart op het Albertkanaal richting Luik. ‘Maar ons uitgangspunt is om uiteindelijk op te schalen naar heel Europa. We willen het programma dan in vier talen beschikbaar hebben. Het gebruiksgemak voor de schipper is daarbij ook erg belangrijk. Het kan daarom ook nog best zo zijn dat we het systeem in een kastje doen. We gaan de kastjes dan uitdelen onder de schippers.' 

‘Zeker haalbaar'
Om de Groene Golf te kunnen testen, wordt nu contact gezocht met schippers. Zo heeft projectleider Eric Kleine Breteler contact opgenomen met Martin Seine van de PTC. ‘We willen namelijk met een groep van 60 tot 100 schippers gaan beginnen', vervolgt Kwakkernaat. ‘Volgend jaar willen we dit gaan opschalen naar 1500 schippers. We gaan dan ook Vlaanderen erbij betrekken.'

Nico Evens van Atlantis consultancy & mediation is als adviseur aangetrokken vanwege zijn kennis van de binnenvaart. Evens vindt dat alle opties die een bijdrage kunnen leveren aan een schoner milieu moeten worden onderzocht. ‘Ik ken geen vergelijkbare systemen en denk dat het een waardevolle aanvulling kan zijn als de schepen met minder brandstof op een gewenst tijdstip op de plaats van bestemming arriveren.'

De genoemde verlaging van het brandstofverbruik en de uitstoot zijn volgens Evens zeker haalbaar als het systeem door de schippers wordt gedragen. ‘Het kip of ei-verhaal'.

Niet oplopen
Eén van de grootste uitdagingen voor de Groene Golf is de juiste vaarsnelheid te bepalen aan de sluizen. ‘Het kan juist zo zijn dat een schipper voor de meest optimale snelheid minder snel moet gaan varen', vertelt Müller. Anderzijds kan het natuurlijk ook wel eens een keer gebeuren dat een schipper sneller moet gaan varen. ‘Omdat hij dan meer brandstof verbruikt, kost hem dat weliswaar meer geld, maar de sluispassage wordt geoptimaliseerd. We willen kijken of we deze kosten en baten in de toekomst wellicht kunnen verdelen onder de schippers, bijvoorbeeld via blockchain.'

Een andere uitdaging voor de makers is het veranderen van het gedrag van schippers. Want nu is het in de praktijk vaak nog zo dat ze allemaal zo snel mogelijk bij de sluis willen zijn om zo snel mogelijk te kunnen schutten. Volgens Müller speelt voor deze gedragsverandering ook de visualisatie van de gegevens die de schipper straks krijgt gepresenteerd een grote rol. ‘Het is heel erg belangrijk welke informatie je hoe laat zien. Toyota doet dat bijvoorbeeld erg goed in de hybride auto's. We weten dat het daar werkt. Wij moeten hierbij vooral kijken wat de schipper aanspreekt.'

Subsidie
Voor het ontwikkelen van de app is ongeveer 300.000 euro nodig. Hiervoor werd subsidie ontvangen uit het subsidieprogramma CrossRoads2 van de Europese Unie. Daarnaast heeft Rabobank het mogelijk gemaakt dat de initiatiefnemers een wezenlijk bedrag in het project konden steken. In totaal werkt een groep van 16 mensen aan het project. Het Vlaamse Novation gaat de app bouwen. Deze digital agency gaat onder meer ook de website bouwen om de werkzaamheden aan het Seine Nord-project in beeld te brengen.

Reacties (3)

Om te reageren op dit bericht moet u ingelogd zijn. Klik hier om in te loggen. Indien u nog geen account heeft kunt u zich hier registreren om te kunnen reageren op Schuttevaer.nl. Uw reacties worden altijd ondertekend met uw volledige persoonsnaam.

  • Jim Grooten

    Denk de RABObank die hier een bedrag in deze app steek nou werkelijk dat nu de binnenvaart geholpen is ?

  • G.M. Noldes

    Een paar dingen over deze zinloze geld verspilling met als hoofdrol speler uiteraard het milieu.

    In de Brabantse kanalen, die geheel op afstand bediend worden, kan je van een groene golf spreken bij de objecten die door een en dezelfde persoon bediend worden. Echter het volgende object (letterlijk maar enkele kilometers verderop) bediend door iemand anders, daar word de deur net zo makkelijk voor je giechel dichtgedraaid met het commentaar " sorry ik wist niet dat u eraan kwam".
    Dit gebeurd dagelijks. Gaat die app, naast het IVS systeem met de aanbod lijst, de sluismeester vertellen dat ik eraan kom????

    De binnenvaart is gebaat bij een betrouwbare infrastructuur, en daar is vandaag de dag nog wel eens wat op aan te merken.

    Stel ik installeer een dynamische piloot (uiteraard bespaard die ook het milieu), die is gekoppeld aan de motor, gps, en dieptemeter. De piloot geeft de schipper ook informatie over de ideale snelheid.
    Dan gaat de piloot tegen me zeuren dat ik te hard draai, en de app zeurt dat ik harder moet. Als recht geaarde autist spring je dan toch gelijk overboord.

    Mijn ontvangers wisten de afgelopen 30 jaar precies wanneer ik aankwam (niet dat ze er iets mee deden anders dan leg hem daar maar neer we roepen u wel) zelfs voor het gsm tijdperk ( voor de jongeren onder ons, dat heeft echt bestaan)

    Dan is de app gratis, de logistieke keten en de RABO zijn enthousiast. Ik pas op voorhand al. Niets is zo duur als gratis.

    Als ik nu een kilometer of 4 voor de sluis de sluis oproep (zeker waar maar 1 sluis is bv Grave (stuw vind IK geen optie) st Andries Empel buitenkant enz enz.) om informatief te vragen hoe de sluis erbij staat om mijn snelheid aan te passen aan de passage, krijg je wel eens het commentaar dat je nog veel te ver weg zit en later nog maar eens moet roepen.
    Ook moet de informatie van hoe de sluis erbij staat vaak uit het bedienend personeel getrokken worden, het word zelden meer spontaan medegedeeld.

    Het enigste wat klopt in het verhaal is de gedragsverandering, maar met mijn boeren schippers verstand is gezond verstand niet te vervangen door een app of welke andere techniek dan ook.
    Zolang er 110 meters met meer dan 2000 pk rondvaren en spitsen net zo makkelijk hermotoriseren met meer dan 400 pk wens ik jullie allemaal een prettige (verloren) wedstrijd met al jullie milieu gezeik.

    ps, Ben ff over de beurs gelopen van de week, als ik alle besparingen bij elkaar optel die ik daar gezien heb kom ik ruim over de 150 %. Droom allemaal lekker verder.



  • Hein Danser

    Een app voor groene golf?? met veel variabelen , Hoe gaat dat werken? IK drijf met een gangetje naar de sluis en voor mij start net een ander schip naar dezelfde sluis. Mijn groene golf weg. Een app zodat de kunstwerken zonder storing draaien is veel zinvoller voor de scheepvaart. Die aangeeft, ondderdelen bestellen want er komt een storing aan!!Of ais ontvanger op de sluis, die berekend met huidige snelheid schip om zoveel minuten in de voorhaven. En niet zoals sommigen nu hebben afstand sluis- schip in rechte lijn. Want met een bochtig traject heeft de sluismeester nog geen goed info.

Lees ook