Meer ‘blikschade' in haven Rotterdam

‘Met 16 ongelukken op een kleine miljoen scheepsbewegingen zijn we niet ontevreden. Daarmee is de haven nog steeds extreem veilig', zei de Rotterdamse havenmeester René de Vries vorige week bij de presentatie van de nautische jaarcijfers van 2011.

Door Dirk van der Meulen
Het slechte weer van vorig jaar - er was aanzienlijk meer wind en storm dan in 2010 - beïnvloedde de nautische cijfers van de haven van Rotterdam nadelig. Het aantal ongelukken (16 tegen 15 in 2010) bleef nagenoeg gelijk, maar er was meer ‘blikschade' (131 tegen 116), terwijl minder zeeschepen de haven aandeden (33.681 tegen 34.404). Dat desondanks de overslag toenam (430 naar 435 miljoen ton) komt volgens De Vries door de schaalvergroting en zwaarder beladen containerschepen.

Efficiency index
De gemiddelde ‘turn-around-time' (tijd voor in- en uitvaren) van zeeschepen bleef gelijk; er was een afname van één minuut tot gemiddeld 4,36 uur. De havenmeester wil deze tijd niet langer meer gebruiken als methode om het werk van de nautische dienstverleners te waarderen. Er zijn zoveel andere, onbeheersbare factoren die deze tijd bepalen.

• Havenmeester tevreden met nautische jaarcijfers 2011 

Het Havenbedrijf werkt nu aan de Nautische Efficiency Index, een standaard voor de internationale scheepvaart, die bepaalt of het verkeersproces verloopt conform vastgestelde planning. Afwijkingen van de planning bepalen de hoogte van het rapportcijfer per gemeten schip. Het proces begint wanneer de loods aan boord stapt en eindigt wanneer de gangway down gaat of het schip tussen de ‘paddenstoelen' door naar buiten vaart. Havenmeester De Vries verwacht dat het systeem ook door andere Nederlandse zeehavens wordt overgenomen en streeft naar internationale toepassing van de standaard.

LNG en walstroom
Tijdens de bijeenkomst maakte De Vries zich hard voor meer regelgeving op nationaal en internationaal niveau voor het gebruik van LNG als brandstof in zowel zee- als binnenvaart. ‘Onderzoek wijst uit dat LNG een kans is om binnenvaart en zeevaart op een financieel interessante wijze te verduurzamen.' Verder ging De Vries in op de 21 controles van schepen uit Japan vanwege het kernongeval in Fukushima, het nautisch beheer van Dordrecht dat in juli door het Havenbedrijf werd overgenomen en de binnenvaart in het algemeen.

De uitrol van walstroom voor de binnenvaart is inmiddels bijgesteld, vertelde De Vries. Het Havenbedrijf ziet af van een generatorverbod met verplicht gebruik van walstroom voor tankerligplaatsen, omdat walstroom zich lastig laat combineren met ADN-regelgeving. ‘We nemen geen enkel risico', zei De Vries. Over het gebruik van walstroom is volgens hem goed overleg met de binnenvaart in de persoon van Jan Kruisinga. ‘Samen proberen we de kinderziektes de kop in te drukken.'

Inmiddels wordt er gehandhaafd op het generatorverbod; het Havenbedrijf maakte vorig jaar 56 processen-verbaal op tegen overtreders. ‘Dat doen we liever niet, maar het staat nu wel in de havenverordening.'

De havenmeester kent de discussie over de hoogte van walstroomtarieven, maar daar gaat hij niet zelf over. ‘Het tarief moet kostendekkend zijn. Wij zorgen voor de walstroomkasten, waarvan er al een aantal is vernieuwd. Daar krijgen we schonere schepen voor terug.'

Het gebruik van walstroom neemt zichtbaar toe. Tot juli vorig jaar kwam het niet boven de 20.000 kWh, maar vorig jaar november steeg het verbruik al naar 55.000 kWh. ‘Bij de meeste binnenvaartschepen gaat het goed', zei De Vries. Hij kent de geruchten dat schippers de Rotterdamse haven zouden mijden, maar dat is volgens hem lastig meetbaar. ‘Rond de feestdagen was het hier toch behoorlijk druk.'

De verzelfstandiging van het Havenbedrijf raakt nu ook brug- en sluiswachters in Rotterdam, die vrijwel allemaal (49) overgaan naar de gemeentelijke dienst Stadstoezicht. Het Havenbedrijf houdt nog twee bruggen in eigen beheer, de Botlekbrug en de Hartelbrug.

Klachten
Het Havenbedrijf wordt in toenemende mate geconfronteerd met klagende bewoners over de scheepvaart. Het Havenbedrijf probeert daar in samenwerking met de gemeente, Rijkswaterstaat en de milieudienst DCMR zo goed mogelijk op in te spelen met scheepvaartvoorlichting, inventarisatie van klachten en met bewonersavonden. De klachten hebben vooral te maken met geluidsoverlast en rook nabij woongebieden. Kapiteins van zeeschepen aan de Lloydkade krijgen een flyer waarin wordt gevraagd de overlast zoveel mogelijk te beperken, de ligplaatsen van zeeslepers zijn al verhuisd naar minder bewoond gebied. ‘We hebben alle ligplaatsen hard nodig', zei De Vries. Hij neemt overigens ook een ander soort klagers waar: ‘Laatst werden we gebeld door iemand die klaagde over een tekort aan schepen. Hij vroeg wat we met die schepen hadden gedaan, want hij had het appartement juist gekocht voor het uitzicht op schepen...'