Zuid-Holland schroeft budget vaarwegen nog eenmaal op

De provincie Zuid-Holland heeft het vaarwegenbudget voor dit jaar met vijf miljoen verhoogd naar 50 miljoen euro. Hiermee heeft de provincie in zes jaar tijd 195 miljoen in de binnenvaart geïnvesteerd. Of dit niveau gehandhaafd kan blijven wordt betwijfeld. Veel hangt af van de uitslag van de Provinciale Staten-verkiezingen in maart.

Door Patrick Naaraat
Dat stelde Gohdar Massom, districtshoofd stedelijk gebied Zuid-Holland, zaterdag op de jaarvergadering van Koninklijke Schuttevaer Rijnstreek in Alphen aan den Rijn.

• Gemeenten blijven aandringen op spitsuursluitingen bruggen

Met de miljoenen is de afgelopen jaren achterstallig onderhoud weggewerkt en zijn grote projecten gerealiseerd en op stapel gezet in een gebied met relatief kleine vaarwegen. Er is sterk ingezet op brugautomatisering. Van de 67 bruggen over provinciale wateren zijn er nu 30 op afstand bediend. Dit jaar komen er nog zo'n 15 bij. Massom benadrukte dat dit uiteindelijk moet resulteren in 24-uursbediening. De wegen zijn dag en nacht open voor het goederenvervoer, dus dit zou ook moeten gelden voor goederenvervoer over water, is zijn stellige overtuiging. ‘En straks kan dat ook. We kunnen de systemen zo aan elkaar koppelen dat we 's nachts vanuit een centrale met twee man alle bruggen kunnen bedienen.'

Spitsuursluiting
Maar daarmee zijn de brugbedieningsproblemen in de provincie niet voorbij. De provincie streeft naar een soepele doorstroming van de binnenvaart, maar de gemeenten laten hun oor meer hangen naar inwoners die niet voor geopende bruggen willen staan. De proef met verkeersmanagement op de Hoornbrug in Den Haag ligt feitelijk onder vuur. Bij de proef werden schepen en openbaar vervoer met AIS-transponders uitgerust, zodat de brugwachter overzicht heeft van het verkeersaanbod en een optimaal bedieningstijdstip kan kiezen. Het ultieme doel is afschaffing van de spitsuursluitingen waar de binnenvaart last van heeft. Maar het openbaar vervoer blijft morren en de rest van het wegverkeer ook. Daarom wil Den Haag de spitsuursluiting, die nu van 7.30 tot 8.45 uur is, niet afschaffen, maar juist verlengen. Massom zei zich daartegen te zullen blijven verzetten. ‘Spitsuursluitingen leiden niet tot minder files op de weg, maar juist tot meer, doordat de brug na de stremming juist lang open moet om alle wachtende schepen door te laten.'

Ook maakte Massom bekend dat er op internet een provinciale onderhoudsstremmingenkaart komt. En de problemen met de hefbrug Gouwsluis duren nog tot 3 februari. De brug is 8 januari vernield door een tractor en kan eigenlijk niet meer open. Om de scheepvaart tegemoet te komen, gebeurde dat toch één keer per dag en dat wordt vanaf deze week twee keer per dag. Uit de zaal werd geopperd de brug permanent open te zetten. Voor het wegverkeer is er namelijk een alternatieve route, voor de scheepvaart niet. De vaarwegbeheerder neemt het in overweging.

Delftse Schie
Voor dit jaar staat de aanbesteding van de tweede Julianasluis bij Gouda op het programma. Die wordt in 2012 gebouwd. En er lijkt zelfs schot te zitten in de roemruchte bochtafsnijding in de Delftse Schie bij Overschie, waarover 55 jaar geleden al werd gesproken. Het definitieve tracé is nu bekend en nog dit jaar begint de uitvoering. Maar het zal zeker nog tot eind 2013 duren voordat de eerste schepen het nieuwe stukje kanaal zullen bevaren. Er moeten dijken worden aangelegd en die moeten twee jaar ‘zetten' voordat ze sterk genoeg zijn. Verder komt er nog een archeologisch onderzoek. En als iets bijzonders wordt gevonden, dan duurt het zeker nog iets langer.

Terminal
Veruit de belangrijkste gebeurtenis van 2010 was volgens afdelingsvoorzitter Henk van Laar de opening van de Overslag Terminal Alphen (OTA), ofwel het Alpherium. Het was volgens alle partijen een zware bevalling, maar na 15 jaar duwen en trekken gaan nu alle containers van bierbrouwer Heineken over water naar Rotterdam.

Terminaloperator Van Uden kan in het eerste jaar rekenen op circa 60.000 teu, maar de verwachting is dat dit kan groeien naar 100.000 teu. Van Uden-directeur Henk Bakker zou dan wel graag zien dat schepen van 11,45 meter breed de terminal kunnen bereiken. Nu is dat gelimiteerd op 10,50 meter en daarmee kunnen containers slechts drie breed worden geladen. Een metertje breder en het zijn er vier en dat scheelt geld. De provincie heeft toegezegd de mogelijkheden te onderzoeken.

Schuttevaer Rijnstreek eerde Bakker voor zijn terminal-initiatief en doorzettingsvermogen met een gegraveerde spiegel. Bakker zei voor zijn pensionering ook nog graag de realisering mee te willen maken van een terminal in Haaften en bij Schiphol. ‘Maar dat moet geen 15 jaar duren, ik ben 58.'

Wensenlijstje
Afdelingsvoorzitter Van Laar haalde in zijn jaarrede eveneens aan dat het provinciale vaarwegenbudget onder druk staat. ‘Ik proef achter de schermen dat er wordt geknabbeld aan de uitgangspunten van de drie jaar geleden geschreven ambitieuze nota Vaarwegen en Scheepvaart.'

Van Laar riep de provincie op te blijven streven naar meer duurzaam vervoer en presenteerde een wensenlijstje om de binnenvaart verder te stimuleren. Hij wil onder meer een ‘bijdrageregeling' voor bedrijven die investeren in een vaarwegaansluiting of overslagfaciliteit en ‘corridormanagement A4 over water'. Volgens Van Laar ligt er in potentie een extra prachtverbinding over water door het groene hart tussen Amsterdam en Rotterdam met niet alleen een terminal in Alphen, maar mogelijk ook bij Schiphol en in Gouda. Daarmee kan veel vervoer van de weg worden gehaald, op voorwaarde dat met de vaarroute wordt omgegaan zoals met de noord-zuidverbinding via de snelweg A4.