Gekoppeld varen naar Coevorden

Langs de provinciale vaarweg Almelo-Coevorden trok het Kempenaar-koppelverband Patmar Z-Kemp 2 (honderd meter lang en 6,60 meter breed) vorige week vrijdag veel bekijks. De proefvaart met containers van transporteur Nijhof-Wassink - de eerste in een serie van drie - moet uitwijzen of meer vervoer met minder bemanning en een geringer brandstofverbruik haalbaar is.

De eerste brug in Vroomshoop ligt recht op het kanaal en levert voor het koppelverband Patmar Z-Kemp 2 geen problemen op. (Foto Dirk van der Meulen)

1/4

Gerelateerd nieuws

‘NMa benadeelt binnenvaart'

Speech Kraaijeveld live op internet

Samenwerking als toverwoord

Rijkswaterstaat eert Smink-Scheijgrond

Meer over

Havens en vaarwegen

Het koppelverband bereikte Coevorden zonder noemenswaardige problemen. ‘Het vroeg de nodige voorzichtigheid, maar er was niets in de weg', reageert schipper Piet Fernhout van de Kemp 2.

De Inspectie scheepvaart van de provincie Overijssel begeleidt de proefvaarten over het 33 kilometer lange traject. Tijdens de proefvaarten wordt gekeken wat de effecten zijn voor het andere scheepvaartverkeer. Verder wordt bezien of en zo ja, welke aanpassingen nodig zijn aan de infrastructuur (sluizen, bruggen) en het koppelverband zelf. Ook de wachttijden van het wegverkeer bij bruggen en sluizen worden tijdens de monitoring meegenomen. De evaluatie van de proefvaarten is naar verwachting in juni gereed. Daarna beslissen de provincies Overijssel en Drenthe of er structureel met koppelverbanden gevaren mag worden op de vaarweg Almelo-Coevorden.

Knelpunten
De Kemp 2 van Fernhout vaart 's ochtends als eerste door de sluis bij Aadorp, die te kort is om het koppelverband als geheel te schutten. Hij vertelt aan een verslaggever van Radio 1 over de proef en de knelpunten. Als de Patmar Z in de sluis ligt, positioneren journalisten, fotografen en cameramensen zich op het voorschip rond de Overijssels gedeputeerde Job Klaassen. Regiovertegenwoordiger Harm Veuger van Koninklijke Schuttevaer is er ook bij. Binnen de sluis omklemt de kop van de Patmar Z de stalen buis die midden achterop de Kemp 2 is gelast. Met draden wordt het verband strak getrokken. Beide schepen varen ook als koppelverband in het project Waterslag (www.waterslag.org) op de Zuid-Nederlandse en Vlaamse vaarwegen.

Gedeputeerde Klaassen zegt in een videoreportage op RTV Oost erg geïnteresseerd te zijn in een betere benutting van het kanaal. ‘Het ligt er nu op heel veel momenten nog werkloos bij. En willen we vervoer over water tot een succes maken, dan moeten we het voor bedrijven aantrekkelijk maken. De breedte en diepgang van het kanaal zijn een belemmering voor grote schepen, maar andere combinaties zijn wel mogelijk. Deze proefvaart geeft aan dat je met twee schepen aan elkaar gekoppeld toch heel veel lading kunt vervoeren met weinig bemanning en relatief goedkope schepen. Het is een mooie gelegenheid om te zien of de markt het signaal oppakt.'

Elk initiatief om bedrijven efficiënter te laten werken en vervoer van de weg naar het water te brengen kan rekenen op zijn steun, zegt Klaassen. ‘En alles wat het kanaal rendabeler maakt en bovendien duurzaam is heeft nog meer mijn steun.'

De Belgische schipper Patrick Van Stappen van de Patmar Z en de voorgekoppelde Kemp 2 heeft vooral bij het passeren van de smalle brugopeningen alle aandacht nodig. Hij is nog niet eerder op het kanaal geweest. ‘Het is effe wennen.'

Vanuit zijn stuurhut kan Van Stappen de hoofdmotoren en de boegschroeven van beide schepen bedienen. De Kempenaars zijn maar voor de helft gevuld, maar de containers in twee lagen belemmeren het zicht. Camera's kijken voor de schipper langs de containers naar voren. Een matroos staat met portofoon op het voorschip. Lastige passages zijn de brug in Loozen met twintig centimeter ruimte aan beide kanten en de bocht tussen Geerdijk en Beerzerveld. Omdat het verband vanwege de bocht niet in rechte lijn voor de brug kan komen, vaart het er als een banaan doorheen. ‘Op het moment dat we voor de brug komen, maken we een knik in het verband', vertelt Fernhout. ‘We varen half de brug in, kunnen ‘m dan weer rechttrekken en verder varen. Dat moet onderweg twee keer gebeuren. De rest van de bruggen ligt in een rechte lijn van het vaarwater.'

Plastic korrels
Directeur Frans Schuitemaker van Nijhof-Wassink, die de proefvaarten heeft aangevraagd, heeft alle vertrouwen in een goede afloop. ‘Wij hebben ons laten adviseren. Dit moet gewoon kunnen', zegt hij op RTV Oost.  Zijn bedrijf heeft een vrij constante vervoerstroom van plastic korrels naar de buizenfabrikant Wavin in Hardenberg, Draka Kabel in Emmen en andere plasticverwerkende industrie in de regio Coevorden. Bij elkaar 1600 vrachtwagenladingen, 50.000 ton per jaar, die nu nog over de weg gaan.

In 2003 is er al eens een proef gedaan met een schip van 55 meter, maar met 24 containers kon de exploitatie qua bemanning en stookkosten niet uit, volgens Schuitemaker. Daarom bleef Nijhof-Wassink de containers van Rotterdam over de weg naar Coevorden vervoeren. ‘Maar als we twee schepen met één en dezelfde bemanning kunnen doen, wordt het waarschijnlijk wel een rendabele zaak voor ons. Voor dit kanaal is het een enorm schip, maar als je het in Rotterdam ziet varen blijft het een klein schip. Het grote voordeel is dat de bruggen en de sluizen niet aangepast hoeven te worden en dat wij toch met een dubbele hoeveelheid containers van Rotterdam naar Coevorden kunnen varen.' (DvdM)

Winst is nog wens

VEGHEL

De winst van varen met een koppelverband van Kempenaars zit gedeeltelijk in de wens om dat met een bemanningslid minder te mogen doen dan de bemanningsregeling nu nog wettelijk voorschrijft. In het project Waterslag werd dat voor ROC Veghel, Van Berkel Shipping en de inland terminal Veghel bijna een struikelblok.

 

Volgens de bemanningsregeling moet het koppelverband, gezien de lengte van ruim honderd meter, varen met drie man personeel (schipper, stuurman en matroos). ‘Dat wordt te duur', concludeerde business manager Michel van Dijk een jaar geleden in Weekblad Schuttevaer. Het alternatief was varen in bloktijd, van zes uur 's morgens tot tien uur 's avonds. Daarmee kon het lichtste bemanningslid vervallen.

Met de huidige bezetting van de containerterminals is de planning nog wel binnen de bloktijd te doen, maar als de markt weer aantrekt moet er opnieuw een man bij om varen in het 24-uurs bedrijf mogelijk te maken. Van Dijk houdt intussen goede hoop dat er een eind komt aan de bemanningsregel die uitgaat van de scheepslengte in plaats van het economisch belang. (DvdM)

 

Neem nu een gratis abonnement op de Nieuwsbrief. U krijgt dan twee keer per week alle maritieme nieuws in uw emailpostbus.