‘Nieuwbouwgekte doet binnenvaart de das om'

In de crisis van de zeventiger jaren reed de directeur van een grote Duitse binnenvaartrederij in zijn nieuwe Mercedes naar een kolencentrale, om er te onderhandelen over een vervoerscontract. Hij haalde het contract binnen tegen een bodemtarief en reed vervolgens met de trein terug naar huis.

Door Justin Gleissner

Amand Bauwens, voorzitter van de Vereniging van Belgische Reders der Binnen- en Rijnvaart (VBR), haalde dit voorbeeld vrijdag op de VBR-jaarvergadering aan, om te waarschuwen tegen bodemtarieven om de gevolgen van de crisis te verzachten. ‘De geschiedenis leert ons dat alleen tijdelijke maatregelen, met de nadruk op tijdelijk, de gevolgen van deze crisis kunnen verzachten.' Bauwens ziet samenwerkingsverbanden, als tijdelijk instrument wel zitten, ook ‘om te vermijden dat mededingingsautoriteiten roet in het eten blijven gooien'. Want vast staat volgens hem dat geen enkele binnenvaartondernemer in zijn eentje iets kan veranderen. Ook bestaat er naar zijn overtuiging ‘geen schakelaar, geen wondermiddel' waarmee binnenvaartorganisaties de vrachttarieven kunnen laten stijgen.

Groot, groter grootst
Voorzitter Bauwens stond stil bij de aanleiding tot deze crisis, die hij in het voorbije decennium situeerde. ‘Toen was de sky nog de limit: groot, groter, grootst! Aan overcapaciteit werd nauwelijks gedacht, zeker niet in Nederland. Maar toen dan het vervoersvolume onverwacht en in een zeer korte tijdspanne met 30% verminderde, brak het uur van de waarheid aan.'

In België werd aangedrongen om aan de Belgische binnenvaartondernemers met uitstaande schulden dezelfde voorrechten toe te kennen als in Nederland, namelijk twee jaar extra uitstel van kapitaalsaflossingen. In Nederland werd via het CAB (Capaciteits Alliantie Binnenvaart) vergeefs naar een draagvlak gezocht voor een stillegregeling. De financiering dreigt volgens Bauwens tot een lege doos te worden. VBR had voorgesteld om de stillegregeling gratis te maken. ‘Als binnenvaartondernemers, die niet meegedaan hebben aan de nieuwbouwgekte, ook niet moeten opdraaien voor de gevolgen ervan, zou het draagvlak vanzelf ruimer worden', aldus Bauwens, die meende te weten dat dat idee nu ingang vindt.

Het zoeken naar consensus over de gebruikerstaal in de binnenvaart, noemde Amand Bauwens als een van de uitdagingen voor 2010. En verder de ombouw van enkelwandige tankschepen naar droge-ladingschepen. ‘Maar het is weinig waarschijnlijk dat de sector van de droge lading daar op zit te wachten.'

Ook moeten de technische voorschriften vooral voor kleinere schepen van vóór 1976 opnieuw worden bekeken omdat het gevaar bestaat dat een stuk van de vervoersmarkt voor de binnenvaart zou verloren gaan. Niet elke bestemming ligt immers aan groot vaarwater en niet elke ontvanger van goederen is ermee gebaat om grote partijen te ontvangen. Bauwens: ‘De vaarwegbeheerders investeren in het onderhoud van kleinere kanalen, maar wat hebben we daaraan als er tevens een tekort aan kleinere schepen ontstaat?'

Ook thema's als AIS en het afvalstoffenverdrag ontbraken niet in de jaarrede van de voorzitter, die tenslotte een lans brak om voor de Belgische binnenvaart te komen tot één gemeenschappelijk aanspreekpunt. Maar dat is een ander verhaal. (JG)

Uniek secretariaat binnenvaart België

ANTWERPEN
Op de VBR-jaarvergadering lichtte bestuurster Gisèle Maes de opzet toe om voor de binnenvaartsector in België te komen tot één gemeenschappelijk professioneel secretariaat. Dat moet alle aangesloten verenigingen vertegenwoordigen naar de overheid en naar de nationale en internationale instanties toe en zowel intern als extern als aanspreekpunt fungeren.

Naast het VBR hebben al Aequitas (werkgeversvereniging), de Internationale Container Binnenvaart Operatoren (ICBO), de Bond van Eigenschippers en Ons Recht te kennen gegeven in dit initiatief te willen participeren.

Mevrouw Maes vroeg alle aanwezigen zich te bezinnen over de mogelijkheden van financiering van een dergelijk secretariaat. Zij suggereerde dat de participerende verenigingen eventueel op hun werkingskosten zouden kunnen bezuinigen en dat de gerealiseerde besparingen in het uniek secretariaat zouden worden ingebracht. Verhoging van de individuele lidgelden sloot zij al op voorhand uit, zeker in deze tijden van crisis.

Daarnaast verwacht Maes ook wel een inbreng van de overheid. Ze deed verder een beroep op de financiële mogelijkheden van het Instituut voor het Transport langs de Binnenwateren (ITB), dat wordt gefinancierd door de sector via inhoudingen op de exploitatievergunningen die in België worden uitgereikt (0,11€/ton en 0,21€/pk). Mevrouw Maes betoogde dat de sector het ITB financiert en dus verwacht de sector thans dat het ITB op zijn beurt de uniek secretariaat substantieel sponsort. (JG)