Vrijspraak voor schippers Scorpio

De rechtbank in Middelburg heeft twee schippers van de duwboot Scorpio vrijgesproken van een dodelijk ongeval in de Cittershaven in Vlissingen-Oost. Bij het tragische ongeval op 7 september 2009 kwam de toen 24-jarige stuurman en vriend Joey Heidweiller uit Heerhugowaard om het leven.

De vraag die de rechtbank vorige week donderdag moest beantwoorden was of de oorzaak van het ongeval - het verkeerd ballasten van een ponton met drie buizen (totaal 1268 ton) - volledig te wijten was aan het optreden van de 38-jarige schipper uit Vlissingen en de 28-jarige schipper uit Wormerveer. De rechter motiveerde de vrijspraak aan de hand van het technisch rapport van de Inspectie Verkeer en Waterstaat. Daarin werd gewezen op de onervarenheid van verdachten met het lossen van dergelijke zware stukken (stabiliteit), zodat het aan te bevelen is om dit alleen te laten uitvoeren onder toezicht van mensen die bekend zijn met deze materie. ‘Voor een leek lijkt het vaak wel veilig, maar in de praktijk luistert het vaak heel nauw bij dit soort transporten. Een ongeluk is zo gebeurd', stond er in het rapport. De conclusie van de rechtbank was, dat de verdachten weliswaar in strijd met het laadplan en de losinstructies onvoorzichtig en verwijtbaar hebben gehandeld, maar dat zij geen deskundigen waren op het gebied van ballasten.

• Tweetal heeft geen schuld aan dood 24-jarige collega

Uit het rapport kan volgens de rechtbank niet worden opgemaakt dat het gevaar van deze manier van ballasten te voorzien is geweest. De rechtbank miste het overtuigende bewijs om tot een veroordeling te komen. Het Openbaar Ministerie werd daarnaast niet ontvankelijk verklaard, omdat er geen gezamenlijk strafrechtelijk onderzoek van politie en de Arbeidsinspectie is geweest. De Arbeidsinspectie deed later wel een onderzoek naar de arbeidsomstandigheden en de zorgplicht van werkgever rederij De Jong, die tekort was geschoten. Dat kwam de rederij op een bestuursrechtelijke boete te staan.

Instructie ontbrak
De drie zware buizen werden twee dagen voor het incident met twee pontons vervoerd van Roermond naar Vlissingen. Opdrachtgever SIF Roermond zorgde voor het laadplan. Rederij De Jong was verantwoordelijk voor het ballasten. Omdat een werkinstructie ontbrak en de schippers geen enkele ervaring hadden met het ballasten zochten ze contact  met een collega-schipper van de rederij, die veel van dit soort transporten had gedaan. Na overleg met hem werd besloten van het laadplan af te wijken door te gaan voorballasten, waarmee hun collega goede ervaringen had. Dat leverde bovendien een uur tijdwinst op. In de vroege maandagmorgen werd begonnen met het voorballasten door water in de drie compartimenten van de pontons te pompen. De bemanningsleden waren daarbij enige tijd niet aanwezig. Toen de pontons scheef kwamen te liggen besloot men te stoppen met het ballasten. De pontons maakten echter al zoveel slagzij dat de buizen gingen rollen en de stuurman, die geen zwemvest droeg, te water raakte en verdronk. De strafzaak had ruim twee jaar op zich laten wachten, wat voor de nabestaanden en de schippers een grote impact heeft gehad in het verwerkingsproces.