EUBO: ‘Binnenvaart heeft in 2009 meer dan miljard euro ingeleverd'

‘Er heerst bijna een collectieve angst om de tarieven op een te hoog niveau te brengen.' Dat concludeert EUBO-voorzitter Anton van Megen na een telefonische enquête onder 234 binnenvaartondernemers die in de kolenpendels varen.

Door Marja de Vet

Van de geënquêteerden gaf 97 procent aan wel stil te willen gaan liggen om een acceptabel tarief te bereiken. Voor acties als stakingen of vaarwegblokkades is geen draagvlak. Het tarief dat nu wordt betaald dekt voor 98 procent van de ondervraagden niet de kosten van de reis, vaak zelfs niet de variabele kosten.

EUBO ziet maar één oplossing en dat is stilliggen. ‘Dan komt er druk op de markt en zullen de tarieven volgens het vrije marktprincipe omhoog gaan. Bedenk dat de 400 tot 500 miljoen ton die we jaarlijks vervoeren niet over de weg of per spoor kunnen worden vervoerd. Het schip is hard nodig voor het transport en vanwege de milieuvriendelijkheid en de goede service en beschikbaarheid kiest men graag voor binnenvaart. Maar dan moet men ook een minimaal kostendekkend tarief betalen. Als dat niet wordt betaald, vaar dan niet. Alleen voor variabele kosten varen heeft geen zin. Ga stilliggen!'

25 procent markt
De 232 geïnterviewde binnenvaartondernemers (twee wilden er niet meedoen) waren eigenaar van 247 voornamelijk grote schepen (110 en 135 meter) en koppelverbanden. Deze schepen vertegenwoordigen met een tonnage van 928.243 ton bijna 25 procent van de Nederlandse binnenvaartvloot. Veertien procent van de ondervraagden vaart in huur, de rest opereert op de vrije markt.

Volgens de EUBO zijn de tarieven op bijna alle trajecten gehalveerd en is er een terugval van het aanbod van twintig procent. ‘Als er niet snel iets gebeurt, dreigt 25 procent van de bedrijven op korte termijn failliet te gaan.'

Van Megen onderzocht eerst de kolenpendels, omdat die maatgevend zijn voor de markt. De kolenbestemming Krotzenburg kan volgen Van Megen worden gezien als de ‘Dow Jones van de binnenvaart'. ‘Naar Krotzenburg wordt ruim anderhalf miljoen ton lading per jaar vervoerd. De gemiddelde prijs was in 2008 7,30 euro per ton en in 2009 3,45 euro per ton. Dat is dus anderhalf miljoen keer 3,85 euro, ofwel bijna zes miljoen euro, verdiend door de verladers.'

En de binnenvaartondernemers hebben in 2008 niet zo goed verdiend dat ze dit verlies over 2009 zouden kunnen compenseren, laat staan over 2010, als de tarieven zo blijven, denkt Van Megen. ‘Als we de tendens van Krotzenburg doortrekken naar de hele binnenvaart dan is het transport in 2009 tussen de één en twee miljard euro goedkoper geweest dan in 2008. Per binnenvaartonderneming draait het om honderdduizenden euro's en die zijn niet naar de consumenten gegaan, maar naar de verladers. Het wordt geen gemakkelijke opgave om dit bedrag terug te krijgen, de verladers zullen het niet spontaan teruggeven.'

Uitkomst enquête

Vracht naar	Tarief nu	Gewenst tarief
Krotzenburg	3	5,10 (laagste 3,50, hoogste 6,50)
Karlsruhe	3,50	5,50 (laagste 5, hoogste 7)
Mannheim	3,25	5 (laagste 4, hoogste 7)
Dillingen	4,25	5,80 (laagste 4,50, hoogste 7)
Duisburg	1,25	2,60 (laagste 1,80, hoogste 4)
Julia	2,40	3,25 (laagste 2,50, hoogste 4,50)