Eerste politieke steun voor oplegregeling

Nieuwe binnenvaartschepen opleggen, een toerbeurt instellen en voorkomen dat schepen worden gesloopt. Dat zijn de eerste politieke reacties op de crisisbrief van de binnenvaartorganisaties. De suggesties komen van de ChristenUnie (CU) en de Socialistische Partij (SP).

Volgens SP-Kamerlid Emile Roemer moeten op korte termijn honderd tot 200 schepen uit de vaart worden genomen om te voorkomen dat een groot aantal noodlijdende binnenschippers failliet gaat. De komst van nog meer nieuwbouwschepen is funest, stelt Roemer. ‘Nu al verschepen schippers hun vracht ver onder de kostprijs. De nieuwe schepen drukken de prijzen nog verder omlaag. Het zijn vooral de kleine zelfstandige schippers die hun hoofd nauwelijks boven water weten te houden. Die worden dan helemaal het faillissement in gedrukt.'

Roemer vindt wel dat de nieuwbouwcasco's die nu nog met tientallen tegelijk Nederland binnenkomen moeten worden afgebouwd. ‘De verwachting is dat de nieuwe vloot straks nodig is als de Tweede Maasvlakte er eenmaal is. De helft van alle vervoer vanaf dit nieuwe havengebied moet over water. Zodra de economie aantrekt kunnen de schepen worden vrijgegeven. Daarom wil ik dat het kabinet gaat onderzoeken hoe dat kan worden geregeld en hoeveel overheidssteun daar eventueel voor nodig is. Zo spelen we wel in op de verwachte groei die de Tweede Maasvlakte met zich meebrengt, maar steken we nu de helpende hand toe aan de binnenvaartschippers.'

Roemer vindt ook dat er een toerbeurtsysteem moet komen, met een gegarandeerde minimum vrachtprijs. ‘Dat schept meer zekerheid van werk en inkomen. Eerder was hier nog geen draagvlak voor, maar ik merk dat dit in de sector snel omslaat. Ik wil dat staatssecretaris Huizinga snel met de binnenvaartsector in gesprek gaat en met voorstellen komt om dit te realiseren.'

Dreigend faillissement
Ook de partij van de staatssecretaris, de ChristenUnie, maakt zich zorgen om de binnenvaart. Kamerlid Ernst Cramer: ‘Terwijl het kabinet fors investeert in vaarwegen dreigt een groot aantal ondernemingen, die onder normale omstandigheden gezond zouden zijn, failliet te gaan voordat ze kunnen profiteren van de nieuwe infrastructuur. De investering is gunstig voor deze sector, maar komt voor sommigen dus te laat. Dat zou erg jammer zijn, want de binnenvaart levert een belangrijke bijdrage aan de bestrijding van files en de verduurzaming van het transport.'

Net als de SP vindt de ChristenUnie dat moet worden voorkomen dat schepen, die na de economische crisis hard nodig zijn, worden gesloopt. ‘De binnenvaartbranche heeft voorgesteld om schepen tijdens de crisis tijdelijk te onttrekken aan de vloot, zodat ze na de crisis weer beschikbaar zijn. Wij vragen staatssecretaris Huizinga of dit een mogelijke oplossing is. De mogelijkheden van het Rijk zijn hierin beperkt, maar zij kan wel een belangrijke faciliterende rol spelen, bijvoorbeeld in het gesprek tussen de sector en de banken. Want banken kunnen gezonde ondernemingen helpen door ze meer tijd te geven voor het aflossen van schulden.'

Wanhoopsdaden
De reacties op internet op het plan van de SP zijn divers. Een schipper vindt dat er geen zondebok moet worden aangewezen. ‘Ik denk dat er geen schipper is die denkt: ik ga de markt verpesten. En schippers die bestaande schepen kopen doen indirect ook mee aan de toename van nieuwbouw. Dit is dus iets wat ons allemaal aangaat. Het ladingaanbod is in korte tijd extreem afgenomen en we moeten het met z'n allen zien uit te zingen tot er meer werk komt. Want laten we eerlijk zijn, toen er teveel werk was en te weinig scheepsruimte was de situatie omgekeerd. Het is kortom een kwestie van vraag en aanbod. En na een dal, hoe groot dat ook is, gaat het weer omhoog.'

Een 24-jarige schipper geeft vooral de financiële crisis de schuld van de slechte omstandigheden in de binnenvaart. ‘Ik heb zelf een jong schip, maar het ligt echt niet alleen aan de nieuwbouw. Er is ook een crisis aan de gang. Kijk alleen eens in de Ruhr, al die lege bakken. Dan roep je toch ook niet van: nou dat is dom al die nieuwe bakken? En dat de prijzen zo laag zijn, is niet alleen de schuld van de nieuwbouw, maar van de bevrachters die daar geld aan verdienen. Want de grondstoffen zijn nog net zo duur als in de goedbetaalde tijd. Er wordt veel te snel iets geroepen zonder er over na te denken.'

Volgens een ander is en was de nieuwbouw helemaal niet nodig. ‘Het is een feit dat de nieuwbouw en de koppelverbanden nu alles verpesten. Wie vaart er nou voor 1,80 euro naar Krotzenburg? Wanhoopsdaden zijn dat. We kunnen nu beter een week niet aannemen, dan straks alles kwijt te zijn.' (EvH)

Lees ook:
- Kamervragen over crisis
- Binnenvaart doet crisisberoep op rijksoverheid
- Coöperatie tegen crisis

Meer over de kredietcrisis in het dossier

Neem nu een gratis abonnement op de Nieuwsbrief. U krijgt dan twee keer per week alle maritieme nieuws in uw emailpostbus.